اثر تمرین استقامتی به‌همراه مصرف زالزالک بر برخی از شاخص‌های استرس اکسیداتیو سرمی در موش‌های نر آلزایمری

نویسندگان

1 دانشیار فیزیولوژی ورزشی، دانشکده علوم انسانی، مؤسسه آموزش عالی عمران و توسعه، همدان، ایران.

2 کارشناسی ارشد فیزیولوژی ورزشی، دانشکده علوم انسانی، مؤسسه آموزش عالی عمران و توسعه، همدان، ایران.

3 استاد گروه علوم ورزشی، دانشکده علوم ورزشی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران

doi
چکیده

بیماری آلزایمر یک بیماری زوال عصبی است که به‌تدریج حافظه و مهارت‌های شناختی را تخریب می‌کند. تحقیق حاضر به‌منظور بررسی اثر 12 هفته تمرین استقامتی به‌همراه مصرف زالزالک بر برخی از شاخص‌های استرس اکسیداتیو در سرم موش‌های نر آلزایمری انجام گرفت.در این تحقیق تجربی 30 سر موش صحرایی نر نژاد ویستار به‌صورت تصادفی در پنج گروه شش‌تایی؛ کنترل سالم، کنترل آلزایمری، آلزایمری و تمرین استقامتی، آلزایمری و تمرین استقامتی به‌همراه مصرف زالزالک و آلزایمری همراه با مصرف زالزالک تقسیم شدند. گروه‌های تمرین استقامتی (شنا) به مدت 12 هفته، پنج روز در هفته و هر جلسه از 15 دقیقه تمرین شروع و تا روزی دو جلسه 60 دقیقه‌ای تمرین کردند. گروه دریافت مکمل، مخلوط پودر زالزالک را با غذای استاندارد موش‌ها به نسبت 25/6 درصد پودر زالزالک دریافت می‌کردند. 24 ساعت پس از آخرین مداخله تمرینی، موش‌ها بی‌هوش شدند و سطوح سرمی SOD، GPX، TAC و MAD به روش الایزر تعیین شد. برای برآورد شاخص‌های موردنظر (آنزیم سوپر اکسید دیسموتاز، آنزیم گلوتاتیون پراکسیداز، ظرفیت آنتی‌اکسیدانی تام و مالون دی‌آلدهید) از سیاهرگ زیرین رت‌ها نمونه‌گیری خونی انجام گرفت. به‌منظور آنالیز داده‌ها از نرم‌افزار نسخه SPSS22 و آزمون  ANOVAیکطرفه و پس از آن آزمون تعقیبی توکی با سطح معناداری 05/0  p≤ استفاده شد.نتایج نشان داد، تمرینات استقامتی به‌ویژه همزمان با مصرف زالزالک، به افزایش معنادار سطح سرمی گلوتاتیون پراکسیداز در مقایسه با گروه‌های دیگر منجر شد (002/0P =). اما تغییر معناداری در سطح سرمی سوپراکسیددیسموتاز (129/0P =)، ظرفیت آنتی‌اکسیدانی تام (156/0P =) و مالون دی‌آلدهید (498/0P =) در گروه‌های کنترل و تجربی مشاهده نشد. با توجه به اینکه اولین خط دفاعی در مقابل سمیت اکسیژن سوپر اکسید دیسموتاز است و می‌بایست برای تکمیل فرایند از بین بردن پراکسید هیدروژن از آنزیم کاتالاز و گلوتاتیون پراکسیداز کمک بگیرد، در نتیجه می‌توان گفت در این تحقیق سوپر اکسید دیسموتاز هم همانند گلوتاتیون پراکسیداز افزایش یافته است، اما در نتایج آماری اختلاف معناداری در بین گروه‌ها مشاهده نشد.استفاده از عصاره زالزالک و انجام تمرینات استقامتی در طول هفته البته با شدت متوسط و به شکل منظم و متناوب می‌تواند به کاهش استرس اکسیداتیو به‌دلیل افزایش سطح سرمی ظرفیت آنتی‌اکسیدانی تام و آنزیم‌های خط دفاعی اول و دوم (سوپراکسید دیسموتاز و گلوتاتیون پراکسیداز) و کاهش سطح سرمی مالون دی‌آلدهید در مدل تجربی آلزایمر منجر شود که براساس نتایج این تحقیق و مطالعات پیشین مرورشده می‌توان این الگوها را به‌عنوان درمان جانبی در بیماران آلزایمری، به ویژه در مراحل اولیه پیشنهاد کرد.