نظریه‌های لزوم رعایت حقوق بین‌الملل بشردوستانه توسط گروه‌های مسلح غیردولتی در پرتو مخاصمات مسلحانه غیر بین‌المللی یمن

نویسندگان

1 استاد گروه حقوق بین الملل عمومی، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران

2 دانش آموخته دکتری حقوق بین الملل عمومی دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران

doi
10.22054/qjpl.2024.70597.2830
چکیده

حضور گروه ­های مسلح­ غیردولتی در مخاصمات مسلحانه­ غیربین­ المللی مبدل به مسئله‌ تهدید کننده‌ صلح و امنیت بین‌المللی در چند دهه­ اخیر شده است. در این راستا اگرچه به طور گسترده پذیرفته شده است که حقوق بین ­الملل بشردوستانه، گروه‌های مسلح غیردولتی را ملزم می­ کند، اما مبنای حقوقی چنین اثر الزام‌آوری نامشخص است. از این‌رو بررسی چالش التزام موجودیت­ های مذکور به قواعد حقوق بین­ الملل بشردوستانه­ به‌عنوان یک شاخه از حقوق حاکم بر مخاصمات مسلحانه و ضرورت آن از رهگذر تدقیق در دیدگاه­ های نظری مطروحه در این زمینه از اهمیت وافری برخوردار است؛ چرا که اثر التزام به مقررات این شاخه از حقوق بین­ الملل به‌عنوان قواعد اولیه، به نوبه­ خود در تضمین متابعت گروه­ های مذکور از قواعد حقوق بین­ الملل بشردوستانه و امکان اعمال قواعد ثانویه که از جنس ضمانت اجرا هستند منعکس می­ شود. در این مقاله با تکیه بر روش قیاسی نظریه ­های راجع به التزام گروه‌های مسلح غیردولتی به قواعد حقوق بین­ الملل بشردوستانه از رهگذر تدقیق در منابع حقوقی بین­ المللی موجود در این زمینه و اثر آن بر امکان اعمال قواعد ثانویه با تاکید بر مخاصمات­ مسلحانه­ غیربین ­المللی در یمن مورد بررسی قرار می­ گیرد تا از جمله به این دستاورد اشاره نمود که صرفنظر از همه مشابهت ­ها و تفاوت ­های نظریه ­های بررسی شده در این خصوص؛ به نظر می‌رسد نظریه­ پایبندی گروه مسلح غیردولتی به قوانین بین‌المللی به دلیل ایفای برخی عناصر حاکمیتی توسط گروه مسلح غیردولتی، التزام گروه‌های مذکور را بهتر تبیین می­ نماید.­