نوسانات جمعیت و الگوی توزیع فضایی شپشک Kermes quercus (L.) (Hem.: Kermesidae) در جنگل های بلوط گیلان‏غرب

نویسندگان

1 گروه گیاهپزشکی، دانشگاه رازی کرمانشاه

2 فارغ التحصیل کارشناسی ارشد حشره شناسی کشاورزی، گروه گیاهپزشکی،دانشکده کشاورزی، دانشگاه رازی کرمانشاه، کرمانشاه، ایران

doi
10.22092/ijfrpr.2018.117130
چکیده

DOI: 10.22092/IJFRPR.2018.117130 DOR: 98.1000/1735-0859.1397.16.13.31.1.9.1576   شپشک Kermes quercus (L.) به­ طور اختصاصی از درختان بلوط تغذیه و خسارت وارد می­ کند. این شپشک درطی سال­های 94-1393 در جنگل­ های بلوط شهرستان گیلان غرب بر روی بلوط ایرانی، Quercus branti مطالعه شد. مراحل زیستی آفت از روی سرشاخه­ ها جمع آوری شد و در آزمایشگاه، در زیر استریومیکروسکوپ به تفکیک شمارش، ثبت و نوسانات جمعیت آن به صورت منحنی ترسیم گردید. همچنین توزیع فضایی و نوسانات جمعیت آفت با استفاده از مدل­ های قانون توان تیلور و شاخص آیوائو محاسبه شد. نتایج نشان داد که این حشره با توجه به میانگین دما و رطوبت نسبی منطقه دارای یک نسل در سال و دو سن پورگی است. زمستان‏گذرانی آن به­ صورت پوره سن دوم بر روی سرشاخه و تنه بلوط است. ماده­ های جوان اوایل فروردین  ظاهر شده و بعد از سه هفته رشد تخمدان­ ها، دارای بدن حجیم و گال مانند می­شوند. دوره تخم ریزی به مدت 20 تا 30 روز از 22 فروردین تا 22 اردیبهشت است. حشرات بالغ 20 روز پس از تخم­ ریزی می ­میرند. تخم­ها در حفره زیر بدن بتدریج  تفریخ و پوره­ های سن اول اواخر اردیبهشت و اوایل خرداد از معبر انتهای بدن خارج می­ شوند و پوسته­های تخم در زیر بدن حشره مادر باقی می­ماند. طول دوره پوره­ های سن دوم زمستان گذران تقریباً 10-11 ماه، از اواخر اردیبهشت تا اوایل فروردین  سال بعد می­ باشد.