فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

چکیده شانکر باکتریایی  با عامل Clavibacter michiganensis subsp. michiganensis از بیماری‌های مهم،  با خسارت اقتصادی گوجه فرنگی در دنیا و  ایران می ­باشد. مهار این بیماری به دلیل بذربرد بودن و بقای طولانی مدت باکتری روی بذر مشکل است. بهترین روش در کنترل بیماری، استفاده از یک برنامه مدیریتی بر اساس کاربرد بذرهای عاری از باکتری بیماری­زا و ارقام مقاوم است. در این تحقیق، اثر تیمار حرارتی (طیف دمایی 44 تا 64 درجه سلسیوس به مدت 15، 25 و 35 دقیقه)، سموم شیمیایی (بردو، نوردوکس، کوپراکسی‌کلرید و مانکوزب در سه دُز مختلف) و آنتی‌بیوتیک (نالدیکسیک‌اسید، جنتامایسین، داکسی‌سیلین، استرپتومایسین، اریترومایسین، کلوگزاسیلین، ریفامپین، سفالکسین و فورازولیدون) بر سالم ­سازی سطحی بذرهای آلوده به باکتری، در آزمایشگاه مورد ارزیابی قرار گرفت. نتایج نشان داد حرارت­درمانی، روشی مناسب برای ضدعفونی سطحی بذرها است. تیمار دمایی 56 درجه سلسیوس به مدت 35 دقیقه، بدون تاثیر زیاد روی جوانه‌زنی بذرها، قادر به حذف 98% باکتری از بذرهای تیمار شده بود. در دماهای پایین‌تر، عدم آلودگی زدایی موفقیت ­آمیز بذرها و در دماهای 60 و 64 درجه سلسیوس، تاثیر منفی زیاد روی جوانه‌زنی بذرها مشاهده شد.  تیمار بذور با آنتی ­بیوتیک­ های ریفامپین، نالدیکسیک‌اسید، داکسی‌سایکلین و جنتامایسین منجر به به حذف کامل (100 %) باکتری ­ها، بدون تأثیر منفی روی جوانه‌زنی گردید. تیمار بذرها با سموم شیمیایی نشان داد، هیچ یک‌ از ترکیبات یاد شده قادر به حذف کامل باکتری از بذرها نبودند و برخی از این سموم  مورد استفاده باعث کاهش قابل توجه جوانه‌زنی بذرها شدند. به طور کلی، کاربرد آنتی ­بیوتیک­ های مورد مطالعه موثرترین روش سالم­سازی سطحی بذرهای گوجه­ فرنگی آلوده به باکتری در سطوح تحقیقاتی می ­باشد اما جهت کاربرد عملی تیمار حرارتی 56 درجه سلسیوس به مدت 35 دقیقه قابل توصیه می­ باشد.