ارزیابی و شناسایی لاین ها و هیبریدهای مقاوم به بیماری پوسیدگی فوزاریومی بلال ذرت

نویسندگان

1 بخش تحقیقات زراعی و باغی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی گلستان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، گرگان

2 گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، دانشگاه همدان.

3 گروه بیوتکنولوژی و اصلاح نباتات، دانشکده تولید گیاهی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان.

4 بخش تحقیقات گیاهپزشکی مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان گلستان.

doi
10.22034/arpp.2021.12505
چکیده

چکیدهپوسیدگی بلال، ناشی از قارچ Fusarium verticillioides، یکی از مهم­ترین بیماری­ های ذرت است که سبب آلودگی دانه به مایکوتوکسین فومونیزین شده  که برای سلامتی انسان و حیوان مصرف­کننده مضر می­ باشد. به ­منظور تعیین قابلیت ترکیب ­پذیری عمومی و خصوصی ده لاین این برد ذرت در واکنش به بیماری فوزاریومی بلال ذرت، از یک طرح دای­آلل 10×10 در سال 1393 استفاده و 90 ترکیب حاصل از تلاقی دوطرفه 10 لاین مورد نظر در سال 1394 در ایستگاه تحقیقات کشاورزی عراقی محله گرگان مورد ارزیابی قرار گرفتند. صفت شدت بیماری بر اساس مقیاس 6-1 بررسی شد. نتایج تجزیه دای­آلل نشان داد که اثرات افزایشی و غیرافزایشی همزمان در کنترل این صفت مؤثر هستند، اما نقش اثرات غالبیت بارزتر می ­باشد. از بین لاین ­های مورد بررسی، دو لاین C5 و C53 بالاترین ترکیب ­پذیری منفی و معنی ­دار را در واکنش به بیماری نشان دادند. بالاترین میزان هتروزیس نیز در دو تلاقی C7×B73 و C7×C5 مشاهده گردید.