نماتدهای انگل گیاهی مرتبط با برخی گونه‌های گیاهی جنگلی و دارویی در باغ گیاه‌شناسی ملی ایران

نویسندگان

1 کارشناس ‌ارشد بیماری‌شناسی گیاهی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد علوم و تحقیقات، تهران، ایران

2 نویسنده مسئول، استاد پژوهش، مؤسسه تحقیقات گیاه‌پزشکی کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران، ایران.

3 دانشیار پژوهش، مؤسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران، ایران

4 دانشیار پژوهش، مؤسسه تحقیقات گیاه‌پزشکی کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران، ایران

doi
10.22092/ijfrpr.2018.117133
چکیده

DOI: 10.22092/IJFRPR.2018.117133 DOR: 98.1000/1735-0859.1397.16.72.31.1.1606.1606 باغ گیاه‌شناسی ملی ایران شامل مجموعه‌ای از گیاهان بومی و غیر‌بومی است که علاوه‌بر ذخیره‌گاه ژنتیکی گیاهان، از منابع غنی تحقیقات علوم گیاهی، باغبانی و نیز آموزشی کشور محسوب می‌شود. نماتدهای انگل گیاهی در تعدادی از مجموعه‌های این باغ شامل هیرکانی، زاگرس و گیاهان دارویی و معطر با نمونه‌برداری از خاک اطراف ریشه درختان، درختچه‌ها و بوته‌های مختلف مطالعه شد. بر‌اساسصفات ریخت‌شناسی و ریخت‌سنجی، 34 گونه‌ متعلق به 19 جنس شناسایی شدند. جنس Pratylenchus با چهار گونه و هر یک از جنس‌های Helicotylenchus، Meloidogyneو Paratylenchus با سه گونه دارای بیشترین فراوانی بودند. نماتدهای متعلق به خانواده Tylenchidae در مجموعه گیاهان دارویی و معطر از تنوع گونه‌ای بیشتری برخوردار بودند. باتوجه به آلودگی مازودار و برودار و تعدادی از گیاهان دارویی به گونه‌هایی از نماتدهای خسارت‌زا شامل ریشه‌گرهی، مولد زخم ریشه، حلقوی و خنجری، اطمینان از سالم بودن قطعات کاشت و نهال‌ها در زمان کاشت مورد تأکید است. گونه­های Cephalenchus daisuce، و Coslenchus capsici از مجموعه هیرکانی و  Paratylenchus ciccaronei از گیاهان دارویی و معطربرای اولین بار از ایران گزارش می­شوند.