تاثیر خودکارآمدی و خوشبینی بر عملکرد شغلی با نقش میانجی تعلق خاطر کاری
نویسندگان
1 استاد گروه مدیریت دولتی، دانشکده مدیریت و حسابداری، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران.
2 دکتری مدیریت، گروه مدیریت دولتی، دانشکده مدیریت و اقتصاد، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران .
doi
10.48308/jpap.2023.103105چکیده
هدف: بیشک سازمان برای دستیابی به اهداف در یک زمینه خاص نیاز به توانایی کارکنان خود برای اجرای فعالیتهای خاص در این زمینه دارد و در صورتی میتواند به این هدف نائل شود که کارکنان به توانایی خود باور و اعتقاد داشته باشند و بتوانند اهداف چالشی برای خود تعیین کرده و جهت نیل به موفقیت، تلاشهای خود را دو چندان کنند که این ضرورت نیاز به خودکارآمدی را در کارکنان نشان میدهد. از سوی دیگر سازمانها جهت درگیر کردن کامل کارکنان در کار باید یک حالت ذهنی مثبت و رضایتبخش در آنها ایجاد کنند تا کارکنان بتوانند با کار خود ارتباط برقرار کرده که این ضرورت تعلق خاطر کاری را در سازمانها نشان میدهد. از جنبه دیگر سازمان باید این نگرش را در کارکنان ایجاد کند که تلاش آنها به نتیجه مثبت و مطلوبی ختم خواهد شد و همیشه منتظر اتفاقات خوب و نتایج مثبت باشند که اهمیت خوشبینی را در بین کارکنان نشان میدهد. در این راستا از آنجا که معضل اصلی سازمانها عملکرد شغلی پایین کارکنان میباشد و عملکرد شغلی سازهای ترکیبی محسوب میشود و زمینههای مختلفی برای خوب عمل کردن کارکنان در شغل وجود دارد، دغدغه اصلی پژوهش حاضر این است که عواملی که به عملکرد شغلی بالا منتهی میشود بررسی شده و راهکارهایی برای مدیران سازمانها برای ارتقای عملکرد شغلی کارکنان ارائه شود. از این رو پژوهش حاضر با هدف بررسی تاثیر خودکارآمدی و خوشبینی بر عملکرد شغلی با نقش میانجی تعلق خاطر کاری صورت گرفته است.طراحی/ روششناسی/ رویکرد: این پژوهش از نظر هدف کاربردی و از نظر شیوه گردآوری دادهها پیمایشی از گروه پژوهشهای توصیفی است. جامعه آماری کلیه کارشناسان شاغل در معاونت توسعه مدیریت و منابع وزارت امور اقتصادی و دارایی به تعداد 200 نفر است. تعداد نمونه آماری با استفاده از فرمول کوکران 80 نفر شد که با روش نمونهگیری تصادفی ساده انتخاب شدند. ابزار جمعآوری دادهها پرسشنامه خودکارآمدی شرر و همکاران، پرسشنامه خوشبینی کارور و همکاران، پرسشنامه تعلق خاطر کاری ریچ و همکاران و پرسشنامه عملکرد شغلی پاترسون است. تحلیل دادهها با رویکرد مدلسازی معادلات ساختاری با روش حداقل مربعات جزئی از طریق نرمافزار Smart-PLS 3 انجام شده است.یافتههای پژوهش: یافتهها نشان داد که مدل پیشنهادی پژوهش، مورد تایید قرار گرفته و خودکارآمدی و خوشبینی به تعلق خاطر کاری منجر شده و این امر بر عملکرد شغلی تاثیر دارد و متغیر تعلق خاطر کاری در رابطه بین خودکارآمدی و عملکرد شغلی و همچنین در رابطه بین خوشبینی و عملکرد شغلی نقش میانجی ایفا میکند.محدودیتها و پیامدها: محدودیت این پژوهش انجام آن در یک سازمان خاص میباشد که قابلیت تعمیم آن را به سایر سازمانها دشوار میکند. بنابراین انجام مطالعاتی در این زمینه در سایر سازمانها توصیه میشود. از سوی دیگر استفاده از ابزار پرسشنامه برای سنجش نگرش افراد از محدودیتهای دیگر این پژوهش میباشد.پیامدهای عملی: خروجی این پژوهش که برای اولین بار انجام شده است میتواند در پیشبینی اقدامات مدیران نسبت به کارکنان موثر باشد. لذا بهرهگیری از متغیرهای این پژوهش سبب موفقیت منابع انسانی در ایفای نقشها و کارکردهای آنها شده و میتواند به مدیران در حل چالشهای حوزه منابع انسانی در سازمان کمک کند. از این رو ضروری است تا توجه بیشتری نسبت به درک روحیات و شرایط کارکنان سازمان صورت گیرد، چرا که میتواند بر بهبود عملکرد شغلی آنها تأثیرگذار باشد.ابتکار یا ارزش مقاله: برخلاف پژوهشهای قبلی که به بررسی دو یا سه متغیر از مجموع متغیرهای پژوهش حاضر پرداختهاند در این پژوهش به طور همزمان چهار متغیر مورد بررسی قرار گرفته است و خلا نظری و کاربردی موجود در پژوهشهای پیشین به واسطه بررسی همزمان این چهار متغیر در سازمان مورد توجه قرار گرفته است.نوع مقاله: مقاله پژوهشی