فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

چکیده در این پژوهش پس از تهیه فرمولاسیون‌هایی از اسانس‌های پونه Mentha longifolia، نعناع فلفلی Mentha piperita  و لعل کوهستان Oliveria decumbens ، کیفیت فرمولاسیون‌های ساخته شده بر اساس روش FAO بررسی شد. سپس کارایی حشره‌کشی این ترکیبات در مقایسه با آفت‌کش‌های دایابون و استامی‌پرید علیه پوره سن اول و حشرات کامل شپشک آردآلود پنبهPhenacoccus solenopsis  در شرایط آزمایشگاهی و مزرعه‌ای مورد بررسی قرار گرفت. آزمایش‌های مزرعه‌ای در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی با چهار تکرار انجام گرفت. تعداد پوره سن اول و حشره کامل شپشک در نوبت‌های یک روز قبل و سه، هفت و چهارده روز بعد از تیمار شمارش شد. میزانLC50  فرمولاسیون پونه، نعناع فلفلی، لعل کوهستان، دایابون، دایابون+ روغن کنجد و استامی‌پرید در آزمایشگاه روی حشرات کامل شپشک با گذشت 48 ساعت از زمان تیمار به ترتیب 55/164، 41/171، 92/195، 85/6177،  58/3316 و 28/69 میلی‌گرم بر لیتر و میزان همین شاخص در مورد پوره‌های سن اول به ترتیب 77/49، 13/55، 32/65، 10/4256، 89/2159 و 45/16 میلی‌گرم بر لیتر برآورد شد. نتایج زیست‌سنجی مزرعه‌ای نشان داد که اسانس‌های فرموله شده اثرات قابل قبولی روی مراحل رشدی شپشک آردآلود پنبه داشتند. آفت‌کش استامی‌پرید سمیت بیشتری نسبت به سایر ترکیبات داشت اما با گذشت زمان اثر آن کاهش یافت. نتایج به طور کلی نشان داد اسانس‌های فرموله شده به عنوان ترکیبات امیدبخش شناخته شده و می‌توانند به عنوان یک فرآوردة کاربردی در مدیریت تلفیقی این آفت مورد استفاده قرار گیرند.