مهار بیماری پاخوره گندم با استفاده از ترکیبات القاکننده مقاومت
نویسندگان
1 دانش آموخته کارشناسی ارشد گروه گیاهپزشکی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران.
2 دانشیار بیماری شناسی گیاهی، گروه گیاهپزشکی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران.
3 استادیار گروه گیاهپزشکی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران.
doi
چکیده
چکیده استفاده از ترکیبات القاکننده مقاومت همچون ترکیبات فرار میکروبی، یک راهبرد نوین برای مهار بیمارگرهای گیاهی با استفاده از توان ژنتیکی گیاه است. در این پژوهش، اثر بازدارندگی ترکیبات القاکننده مقاومت بنزوتیازول، متیلسالیسیلات، متیلجاسمونات، بوتان دیاُل، ایندول و استوئین بر رشد قارچGaeumannomyces graminis var. tritici و همچنین مهار بیماری پاخوره گندم در شرایط گلخانهای در قالب طرح کاملاً تصادفی انجام شد. بذور گندم رقم پیشگام ضدعفونی سطحی شده و در محلول 100 میکرومولار ترکیبات القاکننده مقاومت و شاهد (آب مقطر) به مدت 30 دقیقه قرار داده شدند. بذرها در گلدانهای حاوی مایۀ بیمارگر کشت شدند و گلدانها به مدت 30 روز در شرایط گلخانه نگهداری شدند. آزمون بازدارندگی مستقیم رشد بیمارگر در شرایط تشتک پتری نشان داد که سه ترکیب ایندول، بوتان دیاُل و استوئین به عنوان بهترین تیمارها بهترتیب تنها باعث 29/14، 29/14 و 27/8 درصد بازدارندگی از رشد قارچ نسبت به شاهد شدند. ارزیابی صفات رشدی گندم نشان داد که تیمارهای مورد آزمایش در صفت وزن خشک ریشه تفاوت معنیداری با شاهد آلوده ایجاد نکردند ولی در صفت وزن خشک اندامهوایی، تیمارهای بنزوتیازول، استوئین و متیل سالیسیلات وزن خشک را بهصورت قابلتوجهی افزایش دادند. همه ترکیبات مورد استفاده قادر بودند خسارت بیمارگر را بهصورت قابلتوجهی کاهش دهند. بیشترین کاهش بیماری نسبت به شاهد آلوده در تیمارهای بنزوتیازول و استوئین مشاهده شد که شاخص بیماری را به ترتیب 87/60 و 39/57 درصد کاهش دادند. استفاده از ترکیبات القاکننده مقاومت میتواند رهیافتی امیدبخش در مهار بیماری پاخوره گندم باشد.