فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

چکیده پوسیدگی اسکلروتینیایی یقه ساقه که توسط قارچ Sclerotinia sclerotiorum ایجاد می­شود، یکی از مهم‌ترین بیماری‌های قارچی آفتابگردان در ایران به شمار می­رود. استفاده از ژنوتیپ­های متحمل به بیماری یکی از اقتصادی­ترین روش‌های مقابله با بیماری است. اخیرا در مکان یابی ارتباطی برای مقاومت به بیماری پوسیدگی اسکلروتینیایی در آفتابگردان، ارتباط معنی داری بین بروز کمتر نکروز ناشی از اسکلروتینیا و بیان ژن HaRIC_B مشاهده شده است. از طرف دیگر، بیان ژن های دفاعی به شدت توسط عوامل رونویسی تنظیم می­گردند. در این پژوهش، میزان بیان ژن‌ HaRIC_B و عامل رونویسی از تیپ MYB در لاین های LC1064C/8*A (جزئی مقاوم) و SDR19 (حساس) آفتابگردان بعد از آلودگی با جدایه­ی A37 قارچ عامل بیماری Sclerotinia با روش واکنش زنجیره ای پلی مراز در زمان واقعی بررسی شد. در بررسی الگوی بیان ژن HaRIC_Bدر دو لاین مورد مطالعه مشاهده شد که میزان بیان ژن در لاینLC1064C/8*A  با گذشت زمان بعد از آلودگی با قارچ عامل بیماری رفته رفته افزایش یافته است. همچنین در مقایسه بیان ژن در 2 لاین دیده شد میزان بیان در لاینLC1064C/8*A  در مقایسه با لاین SDR19 در هر یک از زمان های بعد از آلودگی بیشتر است. در مقایسه الگوی بیان ژن HaRIC_B و عامل رونویسی از تیپ MYB ، یک ارتباط منطقی بین میزان بیان دو ژن مخصوصا در ژنوتیپ LC1064C/8*A  مشاهده شد. بنابراین احتمالاً عامل رونویسی از تیپ MYB در تحریک بیان ژن HaRIC_B و بنابراین در القاء مقاومت به پوسیدگی اسکلروتینیایی در آفتابگردان موثر باشد که البته نیاز به بررسی های بیشتر دارد. با تایید مقاومت لاین LC1064C/8*A  در مقابل عامل بیماری اسکلروتینیا در سطح مولکولی، می­توان بالقوه از لاین مذکور در تولید ارقام هیبرید مقاوم در اصلاح نباتات متداول استفاده نمود.