شناسایی منابع جدید مقاومت به بیماری لکه برگی سپتوریایی در ژنوتیپهای گندم نان بهاره
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری بیماری شناسی گیاهی گروه گیاهپزشکی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه زابل.
2 استادیارگروه تولیدات گیاهی، دانشگاه گنبد کاووس.
3 دانشیار گروه گیاهپزشکی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه زابل.
doi
چکیده
چکیده استفاده از ارقام مقاوم به عنوان روشی موثر در مدیریت بیماری لکه برگی سپتوریایی گندم میباشد. این پژوهش به منظور شناسایی منابع جدید مقاومت به بیماریلکه برگی سپتوریایی در بین تعداد 135 ژنوتیپ گندم انجام شد. ژنوتیپهای گندم در قالب طرح آگمنت و در مزرعه پژوهشی هنرستان کشاورزی علیآباد کتول کشت شدند. آلودگی مصنوعی ژنوتیپها با پخش کردن برگهای آلوده و مایهزنی با سوسپانسیون اسپور قارچ بیمارگر انجام شد. یادداشت برداری از بیماری پنج نوبت و به فاصله هفت روز صورت گرفت. تجزیه کلاستر، ژنوتیپها را در چهار گروه قرار داد. ژنوتیپهای شماره 51، 68، 79 (شیراز)، 85، 87، 89، 97، 110، 115 (نارین)، 116، 123 (مهرگان) و 130 در گروه سه (مقاوم) قرار گرفتند. این گروه کمترین سطح زیر منحنی پیشرفت بیماری را داشت و به بیماری مقاومت بالایی نشان داد. فراوانی اندک ژنوتیپها در دو گروه حساس (گروه چهار) و مقاوم (گروه سه) نشان داد که این صفت توسط چند ژن با اثرات متقابل افزایشی کنترل میشود. بنابراین هرم بندی ژنها و انتخاب در نسلهای اولیه میتواند موثر باشد. از ژنوتیپهای مقاوم شناسایی شده در این پژوهش میتوان در برنامههای اصلاحی به منظور هرمی کردن ژنهای مقاومت به سپتوریا و یا تلاقیهای برگشتی استفاده کرد.