فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

مشکلات ناشی از مصرف آفتکش‎های شیمیایی و مصنوعی بر محیط زیست و انسان موجب گرایش به استفاده از آفتکش‎هایی با منشأ گیاهی و طبیعی برای کنترل آفات شده است. مریم گلیL.  Salvia officinalis، اسطوخودوس Lavandula angustifolia Mill و پونه آسای الموتی Jamzad & Assadi Nepeta pogonsperma با دارا بودن خواص آفت‌کشی به عنوان گیاهانی بالقوه می‎توانند بدین منظور مورد سنجش قرار گیرند. در پژوهش حاضر ترکیبات شیمیایی، سمیت تنفسی و فعالیت دورکنندگی اسانس گونه­های ذکرشده مورد بررسی قرار گرفت. اسانس اندام‌های هوایی این گیاهان با استفاده از دستگاه کلونجر به روش تقطیر با آب استخراج شد. شناسایی ترکیبات اسانس توسط دستگاه GC-MS انجام شد. آزمایش­ها در قالب طرح کاملا تصادفی با 5 تکرار در شرایط آزمایشگاهی (دمای1±28 درجه سلسیوس، رطوبت نسبی 5 ± 70 درصد و دوره نور- تاریکی12:12) انجام شد. ترکیبات اصلی گیاهان S. officinalis، L. angustifoliaو N.pogonsperma به ترتیب Thujone (29/37 %)، 1,8-cineol (3/41 و 86/34 %) می‎باشد. همه گیاهان این پژوهش فعالیت حشره‎‌کشی را علیه S. oryzaeنشان دادند. مقادیر LC50 اسانس گونه‎های S. officinalis، N. pogonspermaوL. angustifolia به ترتیب 19/148 و 49/150 و72/156 میکرولیتر بر لیتر هوا برایS. oryzae  برآورد شد. نتایج آزمایش‎هانشان داد که اسانسN. pogonspermaبا 5/86 درصد در مقایسه با اسانسS. officinalisوL. angustifoliaبه ترتیببا 67 و 5/61 درصد بالاترین اثر دورکنندگی را علیهS. oryzae دارد.