شناسایی ویروس های آران ای دار همراه با زردی کدوئیان در جنوب شرق ایران و تنوع ژنتیکی ویروس شایع آن
نویسندگان
1 استادیار گروه گیاهپزشکی، دانشگاه علوم کشاورزی ومنابع طبیعی گرگان، گرگان، ایران.
2 استادیار گروه زیست شناسی، دانشگاه سیستان و بلوچستان، زاهدان، ایران.
3 دانشجوی دکتری ویروس شناسی و بیماری های ویروسی گیاهی، گروه گیاهپزشکی، دانشگاه علوم کشاورزی ومنابع طبیعی گرگان، گرگان، ایران.
4 دانشیار گروه گیاهپزشکی، دانشگاه علوم کشاورزی ومنابع طبیعی گرگان، گرگان، ایران.
5 استادیار گروه گیاهپزشکی، مجتمع آموزش عالی سراوان، ایران.
doi
چکیده
چکیده بیماریهای زردی محصولات در گلخانه و مزارع کدوئیان که توسط ویروسهای قابل انتقال با مگس سفیدBemisia) (tabaci ایجاد میشود به طور فزایندهای در جهان و ایران در حال افزایش میباشند. به منظور بررسی آلودگیهای ویروسی در استان سیستان و بلوچستان، تعداد 195 نمونهی برگ دارای علایم ویروسی جمع آوری و آلودگی آنها به برخی از ویروسهای شایع کدوئیان از طریق RT-PCR با آغازگرهای اختصاصی مورد بررسی و برخی از آنها تعیین توالی شدند. نتایج بدست آمده نشانگر آلودگی 59 % نمونهها به ویروسهای غالب کدوئیان در کلیهی مناطق مورد بررسی بود. برخی از نمونهها به ویروس اختلال کوتولگی زرد کدوئیان (Cucurbit yellow stunting disorder virus)، ویروس زردی شته زاد کدوئیان (Cucurbit AphidBorneYellows virus)، ویروس زردی رگبرگ خیار (Cucumber vein yellowing virus)، ویروس زردی کلروتیک کدوئیان (Cucurbit chlorotic yellows virus) و ویروس کوتولگی سبززرد هندوانه ((Watermelon chlorotic stunt virus آلوده بودند. بیشترین میزان آلودگی نمونههای جمع آوری شده به ترتیب 43، 28 و 8 درصد مربوط به ویروسهای WCSV، CVYV و CYSDV بود. نتایج آنالیزهای تبارزایی روی جدایههای CYSDV نشان داد که جدایهها در دو زیرگروه شرقی و غربی و دو جدایه SB و SB2 همراه با 12 جدایهی ایرانی و چهار جدایهی عربستان در زیرگروه شرقی قرار گرفتند. همچنین مطالعات ژنتیکی روی بخشی از ژن پروتئین پوششی نشان داد که در جدایههای ایرانی و زیرگروه شرقی، جهش CGA به CCA اتفاق افتاده که منجر به جایگزینی آرژنین به جای گلوتامین در کدون 73 پروتئین پوششی شده است. بنابراین اختلاف نوکلئوتیدی جدایههای ایرانی در مقایسه با جدایههای مناطق مختلف نشاندهندهی تنوع ژنتیکی بالا و قدمت طولانی این ویروس بومی در ایران است