مدل‌سازی نحوه اثرگذاری مدیریت سود واقعی و تعهدی بر دستکاری قیمت در چرخه‌های تجاری مختلف

نویسندگان

1 گروه حسابداری، واحد تهران شرق، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

2 گروه بازرگانی، دانشکده علوم انسانی، واحد شهر قدس، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران .

3 گروه حسابداری،واحد قشم، دانشگاه آزاد اسلامی،قشم، ایران.

4 گروه بازرگانی ، دانشکده مدیریت ، واحد تهران مرکزی ، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.

doi
چکیده

استفاده از متغیرها و الگوهای سنتی در تبیین عوامل موثر بر مدیریت سود واقعی و تعهدی با چالش‌های زیادی در ادبیات مواجه بوده است. این مقاله سعی دارد این شکاف را با لحاظ کردن متغیرهای مختلف در بستر تئوری‌های سنتی و جدید و با استفاده از اقتصادسنجی بیزین و داده‌های پانل مربوط به 131 شرکت‌ بورسی طی دوره 1380-1398 پر نماید. در ابتدا عوامل تعیین‌کننده بر مدیریت سود واقعی و تعهدی را به لحاظ نظری تبیین شده است، سپس با استفاده از به کارگیری روش «میانگین‌گیری مدل بیزین»؛ مدل مدیریت سود را برآورد و پس از محاسبه متغیرها، تأثیر آن بر دستکاری قیمت تعیین شده است. بر اساس نتایج هم مدیریت سود واقعی و هم مدیریت تعهدی بر دستکاری قیمت در هر دو چرخه تجاری دستکاری قیمت بالا و پایین تأثیر معناداری دارند و طبق نتایج حاصل از مدل بیزین مدیریت سود واقعی تأکید بسیار بالایی بر فروش و مدیریت سود تعهدی تأکید بسیار بالایی بر شاخص دارایی‌ها دارد.