واکنش عددی دموگرافیک سن شکارگر Nesidiocoris tenuis Reuter (Hem.: Miridae) به تراکم های مختلف تخم بید گوجه فرنگی Meyrick (Lep.: Gelechiidae) Tuta absoluta

نویسندگان

1 استادیار مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی استان تهران.

2 دانشجوی سابق رشته ی حشره شناسی کشاورزی گروه گیاهپزشکی دانشگاه تبریز.

3 استاد رشته ی حشره شناسی کشاورزی گروه گیاهپزشکی دانشگاه تبریز.

doi
چکیده

چکیده بید گوجه­فرنگی Meyrick (Lep.: Gelechiidae)  Tuta absoluta از آفات قرنطینه­ای است که در سال­های اخیر وارد کشور شده و تولید گوجه­فرنگی را با مشکل مواجه کرده است. سن شکارگر Nesidiocoris tenuis Reuter (Hem.: Miridae) اخیراً به­عنوان عامل کنترل زیستی بالقوه برای بیدگوجه­فرنگی مطرح شده است. در این مطالعه، فراسنجه‏های زیستی این شکارگر در قالب واکنش عددی دموگرافیک به تراکم­های مختلف تخم بیدگوجه­فرنگی، در شرایط آزمایشگاهی (دمای °C1±25، رطوبت‏نسبی 10±65% و دورة­ نوری 16: 8 ساعت روشنایی: تاریکی) تعیین گردید. برای پوره­های سن اول تا پنجم و افراد بالغ به­ترتیب تراکم­های10، 20، 30، 40، 50 و 60 شکار (تراکم بالا)؛ 5، 10، 15، 20، 25 و 30 شکار (تراکم میانی) و 2، 5، 7، 10، 12 و 15 شکار (تراکم پایین) و یک تیمار بدون شکار در نظر گرفته­ شدند. N. tenuis بدون حضور شکار تا مرحلة دوم پورگی زنده ماند. در بالاترین تراکم شکار، دورة­ پیش از بلوغ و طول عمر حشرات نر و ماده به­ترتیب 19/0±62/21، 02/1±2/18 و 70/1±21/24 روز به­دست آمد؛ زادآوری ماده­ها 26/16±71/100 پوره بود؛ نرخ  خالص زادآوری (R0) ، نرخ ذاتی افزایش جمعیت (r)، و مدت زمان یک نسل (T) به­ترتیب 48/10±57/40 پوره/فرد، 009/0±119/0 بر روز، و 543/0±88/30 روز برآورد شد. زادآوری سن شکارگر با تغذیه از تراکم بالای شکار هفت برابر و با تغذیه از تراکم میانی،  سه برابر بیشتر از تراکم پایینی بود. این نتایج بیان می­کند که N. tenuis  می­تواند در شرایط کمتر از بهینه (حد­سیری)، بقای خود را حفظ کند و تا اتمام کامل منبع شکار، بید گوجه­فرنگی را کنترل کند.