الگو‌یابی ارزیابی خط مشی‌های توسعه انرژی‌های تجدیدپذیر موثر بر شاخص‌های کلان اقتصادی

نویسندگان

1 استادیار گروه مدیریت، واحد گرگان، دانشگاه آزاد اسلامی، گرگان، ایران.

2 (استاد مدعو واحد گرگان، دانشگاه آزاد اسلامی، گرگان، ایران) استاد گروه اقتصاد، دانشکده علوم اقتصادی و اداری، دانشگاه مازندران، بابلسر، ایران.

3 دانشیار گروه مدیریت، واحد قائم شهر، دانشگاه آزاد اسلامی، قائم شهر، ایران.

4 دانشجوی دکتری گروه مدیریت، واحد گرگان، دانشگاه آزاد اسلامی، گرگان، ایران.

doi
10.48308/jpap.2023.102156
چکیده

هدف: هدف پژوهش حاضر الگو­یابی ارزیابی خط مشی­های توسعه انرژی­‌های تجدیدپذیر موثر بر شاخص­‌های کلان اقتصادی است.طراحی/ روش‌شناسی/ رویکرد: روش‌شناسی تحقیق، استفاده از روش ترکیبی اکتشافی کیفی - کمی بود. جامعۀ آماری در بخش کیفی، اساتید مراکز آموزش عالی در زمینه انرژی و اقتصاد و مدیران عالی، میانی و کارشناسان ارشد صنعت برق کشور و در بخش کمی مدیران و معاونان وزارت نیرو، شرکت‌های توانیر، برق منطقه‌ای تهران، فارس، مازندران و ساتبا به‌تعداد 180 نفر بودند. در بخش کیفی با روش نمونه‌گیری گلوله برفی، 20 خبره و در بخش کمی با روش نمونه‌گیری طبقه‌ای نسبی با استفاده از فرمول کوکران، 123 نفر انتخاب شدند. داده‌ها در بخش کیفی با تکنیک دلفی و در بخش کمی با پرسشنامه 105 گویه‌ای با نرم‌افزارهای SPSS و Smart PLS تحلیل شد. برای تعیین روایی و پایایی در مرحله کیفی از بررسی‌های لازم شامل مقبولیت و قابلیت، استفاده شده و در مرحله کمی، روایی پرسشنامه‌ها به صورت صوری، محتوایی (محدوده CVR و CVI برای هر یک از گویه‌ها به‌ترتیب بین 6/0 تا 0/1 و 85/0 تا 0/1) و سازه تأیید شد. پایایی و پایایی ترکیبی مولفه‌ها به‌ترتیب بین 847/0 تا 951/0 و 759/0 تا 931/0 برآورد و تأیید شد.یافته­‌های پژوهش: یافته‌ها نشان داد، الگوی ارزیابی خط‌مشی‌های توسعه انرژی‌های تجدیدپذیر موثر دارای نه بعد (ارزیابی هدف، چارچوب حقوقی، انطباق و سازگاری، الزامات مدیریت، مدیریت محیط خط مشی، ارزیابی فرایند، ارزیابان خط مشی، حسابرسی و ویژگی شیوه مطلوب ارزیابی) و 25 مولفه بوده است.محدودیت­‌ها و پیامدها: با توجه به شناسایی و آزمون ابعاد و مولفه‌های تبیین کننده ارزیابی خط‌مشی‌های توسعه انرژی‌های تجدیدپذیر موثر بر شاخص‌های کلان اقتصادی در صنعت برق، تعمیم نتایج به صنایع دیگر محدودیت دارد.پیامدهای عملی: ارائه الگویی برای ارزیابی خط مشی‌های توسعه انرژی‌های تجدیدپذیر موثر بر شاخص‌های کلان اقتصادی در صنعت برق.ابتکار یا ارزش مقاله: تحقیق حاضر به یکی از موارد کمتر توجه شده در صنعت برق و مبحث انرژی‌های تجدیدپذیر پرداخته و الگویی در خصوص آن ارائه نمود.نوع مقاله: مقاله پژوهشی