نقش نگرش به تغییر سازمانی در رفتار نوآورانه ی معلمان دوره آموزش ابتدایی بیرجند

نویسندگان

1 دانش‌آموخته کارشناسی ارشد روانشناسی تربیتی، گروه روانشناسی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد بیرجند، بیرجند،

2 دانشیار دانشگاه بیرجند، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی. دانشگاه بیرجند. بیرجند . ایران.

doi
10.22034/fakh.2025.538403.1753
چکیده

تغییر سازمانی در چارچوب فرهنگی رخ می‌دهد.؛ بنابراین عوامل فرهنگی مانند ارزش‌ها، باورها و هنجارها نقش مهمی در شکل‌دهی نگرش افراد به تغییر دارند. هدف پژوهش حاضر بررسی نقش نگرش به تغییر سازمانی در رفتار نوآورانه‌ی معلمان آموزش و پرورش دوره‌ی ابتدایی در شهر بیرجند است. روش پژوهش توصیفی ـ همبستگی است. جامعه‌ی‌ آماری شامل 1900 نفر از معلمان ابتدایی شهر بیرجند در سال 140۲-140۳ است که از میان آن‌ها نمونه‌ای 320 نفره به روش خوشه‌ای چند مرحله‌ای انتخاب گردید. گردآوری داده‌ها از طریق پرسش‌نامه‌های نگرش به تغییر سازمانی دانهام و همکاران (1989) و رفتار نوآورانه‌ی کانتر (1988) انجام گرفت. پایایی پرسش‌نامه‌ها به ‌ترتیب 0.83 و 0.88 به دست آمد. داده‌ها با استفاده از آزمون تی تک‌نمونه‌ای و رگرسیون چندگانه در نرم‌افزار Spss16 تحلیل گردید. یافته‌ها نشان می‌دهد که نگرش به تغییر سازمانی و رفتار نوآورانه‌ی معلمان به طور معناداری بالاتر از میانگین و در وضعیت مطلوب قرار دارد. نتایج فرضیه‌‌ی اصلی نشان‌دهنده‌ی رابطه‌ی مثبت و معنادار نگرش به تغییر سازمانی با رفتار نوآورانه‌ی معلمان آموزش ابتدایی بیرجند است. همبستگی بین نگرش به تغییر سازمانی با رفتار نوآورانه(R= 0/20) به دست آمد؛ بنابراین نگرش به تغییر سازمانی در رفتار نوآورانه‌ی معلمان ابتدایی بیرجند نقش پیش‌بینی‌کننده دارد. نتایج فرضیه‌های فرعی نیز بر این امر تأکید دارد که، به استثنای نگرش عاطفی، نگرش شناختی و رفتاری رابطه‌ی مثبت و معناداری با رفتار نوآورانه‌ی معلمان آموزش ابتدایی بیرجند دارند. از بین مؤلفه‌های نگرش به تغییر سازمانی، همبستگی دو مؤلفه‌ی رفتاری و شناختی با رفتار نوآورانه به‌ترتیب  (R= 0/26) و (R=0/19) به دست آمد. در نتیجه‌گیری کلی از بین ابعاد نگرش به تغییر سازمانی، مؤلفه‌ی رفتاری بیشترین نقش را در پیش‌بینی رفتار نوآورانه‌ی معلمان ابتدایی بیرجند دارد.