کارایی رویکرد حسابرسی ریسک تجاری در ایران بر اساس ابعاد تئوری مشروعیت
نویسندگان
1 دانشیار، گروه حسابداری، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران.
2 استادیار، گروه حسابداری، واحد قزوین، دانشگاه آزاد اسلامی، قزوین، ایران
3 گروه حسابداری، واحد قزوین، دانشگاه آزاد اسلامی، قزوین، ایران
doi
چکیده
حسابرسی ریسک تجاری، یک نوآوری مهم در روششناسی حسابرسی است. این رویکرد بر لحاظنمودن طیف گستردهای از ریسکهای تجاری در جهت کسب درک جامعتری از صاحبکار به شیوهای ساختاریافته تأکید دارد. هدف اصلی پژوهش حاضر بررسی کارایی رویکرد حسابرسی ریسک تجاری در ایران بر اساس ابعاد تئوری مشروعیت گرینوود و همکاران است. تئوری فوق، دریچهای برای درک تجارب و نگرش خبرگان حسابرسی در مورد میزان موفقیت و کارایی «حسابرسی ریسک تجاری» در دستیابی به ابعاد مشروعیت (هنجاری، عملی و شناختی) است. روش پژوهش حاضر از لحاظ هدف، بنیادی و از لحاظ ماهیت، اکتشافی و پیمایشی است. نمونه آماری پژوهش 31 نفر از خبرگان حسابرسی کشور میباشند و ابزار جمعآوری داده-ها، پرسشنامه محقق ساخته حاوی 19 سوال در سه بُعد مشروعیت هنجاری، عملی و شناختی حسابرسی ریسک تجاری بوده که در سال 1400 انجام شده است. برای تجزیهوتحلیل دادههای پژوهش از نرمافزار اسپیاساس نسخه 25 استفاده گردید. نتایج پژوهش حاکی از آن است که رویکرد حسابرسی ریسک تجاری طبق نظر خبرگان و یافتههای آماری از هر سه بُعد هنجاری، عملی و شناختی دارای مشروعیت بوده و مورد پذیرش میباشد. در بُعد هنجاری، با توجه به نقصها و کمبودهای روش فعلی حسابرسی کشور، ادغام این رویکرد در روش فعلی حسابرسی، نویدبخش است. در بُعد عملی، رویکرد حسابرسی ریسک تجاری دارای ارزش ذاتی میباشد و به کاهش آزمونهای اساسی و رفع حسابرسی بیش از حد کمک میکند؛ و نهایتاً در بُعد شناختی، این رویکرد روش طبیعی و صحیح انجام حسابرسی است و برای نهادینهشدن در فرهنگ حسابرسی به تغییر ذهنیت وابسته است.