عملکرد مراتع با استفاده از رویکردهای میدانی و سنجش از دور (مطالعه موردی: مراتع استپی و نیمه‌استپی جنوب و غرب اصفهان)

نویسندگان

1 دانش‌آموخته کارشناسی ارشد مرتع‌داری، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه صنعتی اصفهان

2 استادیار گروه مرتع و آبخیزداری، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه صنعتی اصفهان

3 استادیار، گروه مرتع و آبخیزداری، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه صنعتی اصفهان

doi
10.22092/ijfrpr.2015.102393
چکیده

ارزیابی ساختار و عملکرد پیش‌نیاز مدیریت صحیح اکوسیستم‌های مرتعی می‌باشد و می‌تواند در تشخیص میزان تخریب و انتخاب روش مناسب مدیریتی به مرتع‌داران کمک کند. این مطالعه با هدف ارزیابی عملکرد مراتع استپی و نیمه‌استپی استان اصفهان با استفاده از رویکردهای میدانی و دورسنجی انجام شد. در این تحقیق با استفاده از روش زمینی تجزیه و تحلیل عملکرد چشم‌انداز ((LFA و شاخص دورسنجی نشت (LI) 50 زیرحوزه با عملکرد بالا و در معرض تخریب شناسایی شد. بدین‌منظور در منطقه استپی جنوب اصفهان در شهرستان شهرضا تعداد 15 سایت در مراتع با وضعیت خیلی ‌ضعیف و در مراتع نیمه‌استپی غرب اصفهان در منطقه آغچه- شهرستان فریدن تعداد 21 سایت در مراتع ضعیف، خیلی ضعیف و متوسط انتخاب و طبق دستورالعمل روش LFA امتیازدهی شد. برای زیرحوزه‌های رستری تهیه شده شاخص متریک LI برآورد گردید. همچنین برای مناطق مطالعاتی نقشه DEM و شاخص‌های طیفی NDVI و SAVI از تصاویر لندست TM سال 2009 استخراج شد. نتایج نشان داد که در هر دو منطقه مطالعاتی رابطه خطی مثبت معنی‌داری (05/0P<) بین شاخص‌های LFA با شاخص‌های NDVI و SAVI وجود دارد. همچنین همبستگی منفی معنی‌داری در سطح 5 درصد بین عملکرد حاصل از شاخص LI و شاخص‌های LFA وجود داشت. از این‌رو با توجه به وسعت مراتع خشک و نیمه‌خشک کشور، می‌توان از این شاخص‌ها برای ارزیابی عملکرد این عرصه‌ها و اولویت‌بندی زیرحوزه‌ها برای استفاده از برنامه‌های پایش به‌منظور حفاظت عرصه‌های طبیعی استفاده کرد.