نقش باورهای فراشناختی بر خودکارآمدی تحصیلی با متغیر میانجی حافظه کاری در دانش آموزان شهر تهران

نویسندگان

1 مدرس دانشگاه فرهنگیان تهران، دانشکده تربیت بدنی و علوم ورزشی، دانشگاه فرهنگیان، تهران، ایران

2 استادیار، گروه روان شناسی، دانشکده روان شناسی و علوم تربیتی، دانشگاه پیام نور (تهران جنوب)، تهران، ایران،

3 کارشناسی ارشد روان‌شناسی تربیتی، دانشکده روان شناسی و علوم تربیتی، دانشگاه پیام نور (تهران جنوب)، تهران، ایران،

doi
10.22034/ise.2025.16721.1103
چکیده

هدف: پژوهش حاضر با هدف بررسی نقش باورهای فراشناختی بر خودکارآمدی تحصیلی با متغیر میانجی حافظه کاری در دانش آموزان شهر تهران انجام شد. روش: روش پژوهش توصیفی- همبستگی و مدل یابی معادلات ساختاری بود. جامعه آماری پژوهش، شامل کلیه دانش آموزان دوره متوسطه شهر تهران در سال تحصیلی 1402-1401 بود. روش نمونه گیری خوشه‌ای- مرحله‌ای و حجم نمونه 384 نفر برآورد شد. برای جمع آوری داده‌ها از پرسشنامه‌های استاندارد فراشناخت ولز و هاتون (MCQ) (1997)، خودکارآمدی شرر(1982) و حافظه کاری دینمن و کارپنتر (1980) استفاده شد. برای تجزیه و تحلیل داده‌ها، در سطح آمار توصیفی از محاسبه میانگین و انحراف استاندارد و در سطح آمار استنباطی از آزمون همبستگی پیرسون و معادلات ساختاری با استفاده از نرم ‌افزار ایموس23 و SPSS26 استفاده شد. یافته‌ها: یافته‌ها نشان داد حافظه کاری نقش واسطه‌ای معناداری در پیش‌بینی خودکارآمدی تحصیلی بر اساس باورهای فراشناختی دانش-آموزان شهر تهران دارد. همچنین مسیر مستقیم تأثیر باورهای فراشناختی بر خودکارآمدی تحصیلی معنادار بود (05/0p<).نتیجه‌گیری: این نتیجه بیانگر این است که حافظه کاری نقش مهمی در فراگیری بهتر و بهره‌گیری از راهبردهای فراشناختی دارد. بنابراین با توجه به نتایج حاصل از این پژوهش، پیشنهاد می گردد: آموزش راهبردهای فراشناختی در برنامه آموزش دانش آموزان قرار گیرد و آنان از همان ابتدای ورود به کلاس درس به فراخور نیاز و میزان فراگیری با این راهبردها آشنا گردند.