ارزیابی کارایی زنبور پارازیتویید Lysiphlebus fabarum (Marshall) (Hym., Braconidae) پرورشیافته روی شتهی سیاه باقلاAphis fabae Scopoli ، به منظور کنترل شتهی جالیز Aphis gossypii Glover
نویسندگان
1 دانشیار گروه گیاه پزشکی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شهید چمران اهواز.
2 استادیار بخش تحقیقات گیاهپزشکی، مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی استان هرمزگان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، بندرعباس.
3 استادیار گروه گیاه پزشکی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شهید چمران اهواز.
4 دانشجوی دکتری گروه گیاه پزشکی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شهید چمران اهواز.
5 دانشیار گروه گیاه پزشکی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شهید چمران اهواز.
doi
چکیده
چکیده شتهی جالیز Aphis gossypii یکیاز آفات خسارت زای مهم در مزارع و گلخانههای صیفی و سبزی است. بررسی شاخصهای زیستی مرتبط با کارایی دشمنان طبیعی یکی از راهکارهای کنترل کیفی عوامل بیولوژیک قبل از رهاسازی محسوب میشود. در این مطالعه ویژگیهای زیستی (نرخ پارازیتیسم، نرخ ظهور و نسبت جنسی) جمعیت جنسی زنبور Lysiphlebus fabarum روی سنین مختلف رشدی شتهی جالیز بررسی شد. همچنین شاخصهای مهم در شایستگی نتاج (اندازهی بدن، طول دورهی رشدونمو، میزان باروری و طول عمر) مورد ارزیابی قرار گرفت. بر اساس نتایج بهدست آمده زنبور L. fabarum قادر بود تمام سنین پورگی شتهی جالیز را بهخوبی پارازیته کند. در تمام شاخصهای زیستی مورد بررسی بهجز اندازهی تخم، اختلاف معنیداری بین زنبورهای حاصل از چهار سن پورگی مشاهده شد به صورتی که رشد و نمو زنبور در پورههای سن دوم و سوم میزبان باعث تولید نتاج با ویژگیهای زیستی مطلوبتری نسبت به سایر مراحل رشدی شته شد. درمجموع نتایج پژوهش حاضر این نوید را میدهد که بتوان از این پارازیتویید در برنامههای کنترل بیولوژیک شتهی جالیز استفاده نمود؛ هرچند این نتایج باید در شرایط گلخانهای و مزرعهای نیز مورد ارزیابی قرار گیرد.
