بررسی اثر تیمارهای مختلف روی جوانه‌زنی و شکستن خواب بذرهای زبان‌گنجشک ( Fraxinus rotundifolia) و آیلان. (Ailanthus altissima)

نویسندگان

1 نویسنده مسئول، کارشناسی ارشد جنگلداری، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد تنکابن، باشگاه پژوهشگران جوان

2 استادیار گروه علوم جنگل دانشگاه شهرکرد

doi
10.22092/ijfrpr.2011.106189
چکیده

تحقیق حاضر در جنگلکاری تهلیجان شهرکرد در شرایط اقلیمی پاییز و زمستان یک سال منطقه انجام‎شد. بذرهای دو گونه زبان‎گنجشک و آیلان از پایه‎های مادری با باردهی مطلوب جمع‌آوری شدند و تحت آزمایش تترازولیوم کلراید و لایه‌پردازی سرد (طی سه هفته، پنج هفته، شش هفته) قرار گرفتند. به‎منظور بررسی اثر تیمارهای مختلف روی قوه نامیه و شکستن خواب بذور در مرحله اول هر کدام از این تیمارها به علاوه تیمار کنترل طی 4 تکرار 50 بذری در شرایط آزمایشگاه کشت شدند، سپس درصد و سرعت جوانه‌زنی اندازه‌گیری شد. در مرحله بعد بذرهای این دو گونه طی 5 تیمار (1- سطح خاک 2- دفن سطحی 3- پوشش پلاستیک 4- توری 5- شیشه ) با 16 تکرار در دو موقعیت درون و بیرون جوی آب پای درختان در محیط جنگلکاری قرار گرفتند و پس از زمستان‌گذرانی تیمارها جمع‌آوری شد. درصد و سرعت جوانه‎زنی آنها بررسی و با نتایج مرحله اول مقایسه شد. درصد جوانه‌زنی طی شش هفته لایه‌پردازی برای گونه زبان‌گنجشک و آیلان به‎ترتیب 93/59 و 14/15 درصد بود. درصد و سرعت جوانه‌زنی بذرها در داخل و بیرون جوی تفاوت معنی‌داری نشان ندادند. بالاترین درصد جوانه‌زنی پس از زمستان‌گذرانی برای گونه زبان‌گنجشک (35/53 درصد) در تیمار دفن سطحی و برای گونه آیلان (05/34 درصد) در تیمار شیشه مشاهده شد. تیمار دفن سطحی باعث شکسته شدن خواب بذرهای زبان‌گنجشک و افزایش سرعت جوانه‌زنی آن گردید (05/0 p<).  تیمار سطح خاک که بذرها در حالت طبیعی تحت این تیمار قرار دارند باعث شکسته شدن خواب بذرها نشد.