گزارش زنبور Bruchophagus abnormis Zerova 1984, (Hym.: Eurytomidae) از ایران
نویسندگان
1 نویسنده مسئول، مربی پژوهش، بخش تحقیقات منابعطبیعی، مرکز تحقیقات کشاورزی و منابعطبیعی استان چهارمحال و بختیاری، شهرکرد،
2 استاد، گروه تحقیقات حفاظت و حمایت مؤسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور، تهران
3 استادیار، بخش ردهبندی حشرات مؤسسه تحقیقات گیاهپزشکی، تهران
4 مربی پژوهش، گروه تحقیقات حفاظت و حمایت مؤسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور، تهران
5 گروه تحقیقات حشرهشناسی. مونتفریر، فرانسه
6 کارشناسارشد مرتعداری، مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی استان چهارمحال و بختیاری، شهرکرد
7 مربی پژوهش، گروه تحقیقات حفاظت و حمایت مؤسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور، تهران
doi
10.22092/ijfrpr.2011.106195چکیده
جاشیر(L.) Prangus ferulacea گیاهی چندساله و دارای پراکنش وسیع در زاگرس و بهویژه در استان چهارمحال و بختیاری است. این گونه علاوه بر ارزش علوفهای و دارویی، نقش مهمی را به واسطه ریشههای قطور در حفاظت خاک دارد (مقیمی، 1384). آفات مختلفی نظیر ساقهخوارها، برگخوارها و بهویژه بذرخوارها حیات و بقای این گونه را تهدید و مانع از زادآوری گیاه میشوند. در بررسیهایی که بهمنظور جمعآوری و شناسایی آفات بذرخوار گیاهان مرتعی طی سالهای 1388-1387 در این استان انجامشد، نمونههایی از بذرهای جاشیر از مرحله خمیری تا رسیدگی کامل بذرهای جمعآوری، شمارش و بذرهای آلوده به زنبور تعیین و میزان خسارت به صورت درصد محاسبه گردید. جهت خروج حشرات کامل، بذرهای آلوده در درون ظروف شیشهای با درب توری در آزمایشگاه قرار داده شد و حشرات کامل زنبور خارج شده برای شناسایی در الکل 70 درصد نگهداری شد. نتایج بهدستآمده نشانداد زنبور متعلق به خانواده Eurytomidae است. این گونه تحت نام علمی Bruchophagus abnormis Zerova ,1984 شناساییگردید. این گونه قبلاً فقط از کشور قزاقستان از روی بذرهای Trigonella arcuata C. A. Mey گزارش شدهاست (Zerova,1989). سوراخهای خروجی حشرات کامل روی غلاف گیاه میزبان به صورت گرد است. میزان خسارت این زنبور به طور متوسط 13-8 درصد بود. علاوه بر جاشیر، این زنبور از روی بذرهای گیاه مرتعی ترشک بختیاری (Rumex ponticus (E. H. L. Krause جمعآوری و شناساییگردید. نمونه زنبور شناسایی شده در مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی شهرکرد نگهداری میشود. این اولین گزارش زنبور برای فون ایران میباشد.
