تنوع ژنتیکی جمعیت های جغرافیایی کرم ساقه خوار اروپایی ذرت Ostrinia nubilalis Hübner (Lep.: Crambidae) در ایران با استفاده ازنشانگرهای ریزماهواره
نویسندگان
1 دانشیار گروه گیاهپزشکی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه محقق اردبیلی.
2 دانشجوی دکتری حشره شناسی کشاورزی، دانشکده کشاورزی دانشگاه محقق اردبیلی.
3 استاد گروه گیاهپزشکی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه محقق اردبیلی.
4 استادیار بخش تحقیقات گیاهپزشکی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان اردبیل، اردبیل.
doi
چکیده
چکیده کرم ساقهخوار اروپایی ذرت Hübner Ostrinia nubilalis یکی از آفات مهم زراعی است که تقریبا در تمام مناطق ایران یافت میشود. بهمنظور بررسی تنوع جغرافیایی آفت، لاروهای آن از استانهای اردبیل، گلستان، کردستان، آذربایجانشرقی و سیستان و بلوچستان طی سالهای 91 و 92 جمعآوری شدند. در بررسی تنوع جغرافیایی، تعداد جایگاههای چندشکل 10 عدد و درصد چندشکلی 100 درصد تعیین شد. این نشانگرها در مجموع 37 باند چند شکل در محدودهی 50 تا 900 جفت باز با میانگین 7/3 نوار به ازای هر نشانگر تولید کردند. تعداد نوارها به ازای هر نشانگر از 2 تا 6 نوار متغیر بود. تنوع ژنتیکی درون و بین جمعیتهای جغرافیایی کرم ساقهخوار اروپایی ذرت، معنیدار و تنوع ژنتیکی درون جمعیتی و بین جمعیتی بر اساس ضریب تشابه نی، بهترتیب 8/80 درصدو 2/19 درصد برآورد گردید. بیشترین و کمترین میزان تنوع ژنی و تعداد جایگاههای چندشکل بهترتیب مربوط به جمعیتهای گرگان 277/0، 9 و ایرانشهر 104/0، 6 بودند. بیشترین و کمترین میزان هتروزیگوسیتی بهترتیب مربوط به نشانگر Os-N3 و Os-N10 به میزان 748/0 و 203/0 بود. شباهت ژنتیکی جمعیتهای جغرافیایی مورد بررسی بین 38 درصد تا 82 درصد مشاهده شد. بیشترین و کمترین فاصله ژنتیکی به ترتیب بین جمعیتهای سنندج - گرگان و مغان - شبستر 917/0و 198/0 مشاهده گردید. براساس تجزیه خوشهای با روش UPGMA جمعیتهای مغان و شبستر در یک خوشه و گرگان، سنندج و ایرانشهر در یک خوشه مجزا قرار گرفتند. برای آزمون همبستگی فواصل ژنتیکی و جغرافیایی جمعیتها، از آزمون منتل استفاده شد که همبستگی پایین و منفی (243/0 P<و 174/0- = r) را بین فاصلهی ژنتیکی و فاصلهی جغرافیایی نشان داد. بنابراین مطابقتی با افزایش فاصلهی جغرافیایی محلهای نمونهبرداری، با فاصله ژنتیکی آنها بر اساس نشانگرهای SSR مشاهده نشد.