معرفی آفات Atriplex verrucifera M.B. و پراکنش آن ها در مراتع استان آذربایجان شرقی

نویسندگان

1 نویسنده مسئول، استادیار پژوهشی، بخش تحقیقات منابع طبیعی، مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی استان آذربایجان شرقی، تبریز

2 مربی پژوهشی بازنشسته، بخش تحقیقات منابع طبیعی، مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی استان آذربایجان شرقی، تبریز

3 کارشناس ارشد، مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی استان آذربایجان شرقی، تبریز

4 استادیار پژوهشی، بخش تحقیقات مرتع، مؤسسه تحقیقات جنگل ها و مراتع کشور

doi
چکیده

   Atriplex verrucifera گونه­ای از خانواده Chenopodiaceae و یکی از گیاهان مرتعی سازگار در اراضی شور می­باشد که به­علت داشتن قابلیت بالا در تأمین علوفۀ خوش­خوراک دام­ها اهمیت زیادی در مراتع استان آذربایجان­شرقی دارد و پوشش­های وسیعی را در آن تشکیل می­دهد. تعلیف احشام و خسارت آفات از مهمترین عوامل تهدیدکنندۀ این گیاه محسوب می­شوند. تغذیۀ حشرات آفت بر روی قسمت­های مختلف گیاه میزبان اعم از برگ، میوه (بذر)، ساقه و ریشه قابل توجه بوده و شدت خسارت آن­ها بسته به گونۀ آفت، وضعیت رشدی گیاه، میزان بارندگی محل و در نهایت تحمل­پذیری گیاه در مقابل آفت متفاوت است. به­طوری­که در طی مطالعه آت‌اکولوزی1  آتریپلکس گونۀ Atriplex verrucifera در استان آذربایجان­شرقی، آفات مهم این گیاه در محل­های مورد مطالعه به شرح زیر جمع­آوری و شناسایی شدند.  سرخرطومی Chromosomus fischeri Fahraeus از خانوادۀ Curculionidae می­باشد و لاروها با تغذیه از ریشه­های گیاه موجب خشکی تدریجی و انهدام بوته­ها می­شوند. این آفت از مراتع قرخلار مرند، احمد آباد لغلی اهر و قره­تپۀ تسوج جمع­آوری گردید. پروانۀ برگخوار Orgyia dubia(Tauscher, 1806)، از خانوادۀ  Lymantriidaeمی­باشد و لاروها با تغذیه از برگ‌ها موجب ضعف عمومی گیاه شده و آن را مستعد حملۀ سایر آفات می­سازد. این پروانه از مراتع احمد آباد لغلی، قره­تپۀ تسوج، حومۀ بناب و قرخلار مرند جمع­آوری شد. سوسک Galeruca sp.  از خانوادۀ  Chrysomelidaeمی­باشد؛ لاروها برگخوار بوده و حشرات نر و ماده در پائیز از بذرهای رسیدۀ آتریپلکس تغذیه می­نمایند. جمع­آوری این حشره تنها در مراتع اطراف بناب شیوع داشت. کک نباتیPhyllotreta vittulaRedtenbacher از خانوادۀ Chrysomelidae می­باشد و خسارت لارو بصورت تغذیه از پارانشیم برگ بوده و حشرات کامل با ایجاد سوراخهای ریز برگ را مشبک می­سازند. این آفت از تمامی رویشگاه­های آتریپلکس در استان جمع­آوری شد.