مقایسة خسارت سنک صنوبر (Het.: Tingidae) Monosteira unicostata (Mulsant & Rey) روی گونه ها و کلن های صنوبر در کرج

نویسندگان

1 نویسنده مسئول، مربی پژوهشی، گروه تحقیقات حفاظت و حمایت، مؤسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور

2 دانشیار پژوهشی، گروه تحقیقات حفاظت و حمایت، مؤسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور

3 مربی پژوهشی، گروه تحقیقات حفاظت و حمایت، مؤسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور

4 استادیار پژوهشی، بانک ژن ملی ایران، مؤسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور

doi
چکیده

سنک صنوبر Monosteira unicostata  یکی از آفات مهم درختان خانوادةSalicaceae  به­ویژه درختان صنوبر در نهالستانها و صنوبرکاریها می‎باشد. طی سالهای 1381 تا 1384، خسارت این آفت روی 15 کلن بومی و غیر­بومی صنوبر که در دو قطعة آزمایشی در قالب طرح بلوکهای کامل تصادفی با سه تکرار در مرکز تحقیقات البرز کرج کاشته شده بودند، مورد ارزیابی قرار گرفت. این کلنها متعلق به گونه­های Populus alba L.، Populus nigra L.،  Populus deltoides Marsh. و همچنین دورگ P. x. euramericana (Dode) Guinier بودند. در مورد هر کلن، 4 اصله نهال در وسط هرکرت آزمایشی انتخاب گردید و از اواسط خردادماه تا اواسط مهرماه به­فاصلة هر 15 روز یکبار در هر قطعة آزمایشی به مدت سه سال مورد بررسی قرار گرفتند. در هر نوبت نمونه­برداری، تعداد چهار برگ از ارتفاع مختلف هر نهال در جهات چهارگانة جغرافیایی به­طور تصادفی برداشت شد و تعداد برگهای خسارت دیده ثبت شد. بر این اساس هر نهال به­عنوان واحد نمونه­برداری امتیاز 0 تا 4 گرفت و میانگین امتیازات خسارت در مورد نهالهای هر کرت آزمایشی محاسبه گردید. داده­ها بعد از عمل نرمال­سازی مورد تجزیه و تحلیل آماری قرار گرفت. تجزیه واریانس داده‌ها با استفاده از نرم­افزارSAS  انجام شد و برای دسته‌بندی میانگین‌ها از آزمون دانکن در سطح احتمال 1% استفاده گردید. نتایج تجزیه واریانس داده‎های به­دست­آمده در مجموع سه سال بررسی خسارت این آفت روی نهالهای صنوبر تفاوت معنی‌داری را در سطح یک­درصد، بین گونه‌ها و کلن‌های بررسی شده در هر دو قطعة آزمایشی نشان داد. نتایج بررسی در دو قطعة آزمایشی نشان داد که دو کلن‌ P. alba 44.9 و P. alba 58.57 در یک گروه بیشترین میزان تغذیة سنک را داشته، بنابراین حساسترین کلن‌ها به این آفت تشخیص داده شدند. در بین کلن­های مربوط به گونة P. deltoides در قطعه آزمایشی اول، دو کلن 77.51 P. deltoides و P. deltoides 73.51 در یک گروه و در قطعة آزمایشی دوم، سه کلن 77.51 P. deltoides، P. deltoides 73.51 و 69.55 P. deltoidesدر گروه واحد، مقاوم­ترین کلن‌ها نسبت به این آفت بودند.