فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

زمینه و هدف: یادگیری مبتنی بر مسئله، رویکردی نوآورانه در آموزش است که با تمرکز بر حل مسائل واقعی، زمینه‌ای ارزشمند برای ارتقای کیفیت یادگیری فراهم می‌کند. این پژوهش با هدف تلفیق مطالعات پیشین درباره مؤلفه‌های این رویکرد در نظام‌های آموزشی دفاعی انجام شده است. روش‌شناسی: این مطالعه با بهره‌گیری از روش فراترکیب و رویکرد نظام‌مند سندلوسکی و باروسو انجام شد. برای این منظور، جست‌وجوی جامعی در پایگاه‌های داده معتبر داخلی و خارجی به‌منظور شناسایی مطالعات مرتبط صورت گرفت. بازه زمانی جستجو برای منابع فارسی از سال ۱۳۸۹ تا ۱۴۰۳ و برای منابع انگلیسی از سال ۲۰۰۰ تا ۲۰۲۴ در نظر گرفته شد. در مجموع، ۷۷ مقاله مرتبط انتخاب و وارد فرایند تحلیل شدند. محتوای این مطالعات به‌صورت دقیق بررسی و مفاهیم کلیدی آن‌ها استخراج گردید. کدهای به‌دست‌آمده بر اساس شباهت‌های مفهومی دسته‌بندی شدند و مؤلفه‌های یادگیری مبتنی بر مسئله با توجه به این شباهت‌ها ترکیب شدند. یافته‌ها: مؤلفه‌های رویکرد یادگیری مبتنی بر مسئله شناسایی و در قالب چارچوبی مفهومی سامان‌دهی شدند. نتایج نشان می‌دهد که این رویکرد، بستری برای یادگیری تجربی، معنادار و مرتبط با دنیای واقعی فراهم کرده و به توسعه مهارت‌های تعاملی و بین‌فردی، پرورش تفکر، خودراهبری و خلاقیت در فرآیند یادگیری کمک می‌کند. همچنین، طراحی یادگیری نوین و تحول نقش مدرس، افزایش انگیزه و مشارکت فعال دانشجویان، و ارتقای رشد حرفه‌ای و مسئولیت‌پذیری اجتماعی از دیگر دستاوردهای آن است. در کنار این مزایا، یافته‌ها نشان می‌دهد اجرای مؤثر روش‌ نوین یادگیری مبتنی بر مسئله، با موانعی نظیر چالش‌های زمانی و اجرایی، مشکلات منابع و پشتیبانی، موانع پیاده‌سازی و سنجش آموزشی و افزایش فشار کاری بر ذی‌نفعان روبه‌رو است. نتیجه‌گیری: نتایج این پژوهش می‌تواند به تصمیم‌گیران و طراحان آموزشی در بازنگری سیاست‌ها، طراحی برنامه‌های درسی و به‌کارگیری راهبردهای نوین یادگیری برای ارتقای کیفیت آموزش در سطوح مختلف نظام آموزشی دفاعی کمک کند.