ضمانت اجرای کیفری نقض حقوق مالکیت فکری در گمرک؛ بررسی تطبیقی در کشورهای اسلامی و غربی منتخب

نویسندگان

1 استادیار گروه خصوصی دانشکده حقوق دانشگاه مفید، ایران، قم

2 دانشیار گروه مالکیت فکری دانشکده حقوق دانشگاه قم، ایران، قم

3 دکتر در حقوق خصوصی از دانشکده حقوق دانشکاه مفید، ایران، قم

doi
10.22091/dclic.2024.11573.1034
چکیده

یکی از مسائل مهم در ضمانت اجرای کیفری نقض حقوق مالکیت فکری در گمرک، شیوه رسیدگی به نقض این حقوق و تعیین تکلیف کالاهای ناقض است. طی تحولات دو دهه اخیر در نظام‌های حقوقی منتخب غربی و اسلامی، در کنار رسیدگی سنتی به اثبات نقض حقوق مالکیت فکری، رویه ساده رسیدگی و تعیین تکلیف راجع به کالاهای ناقض شکل گرفته است. رفع نوع نقض بنا به وضعیت کالاهای متضمن آثار فکری، تحویل کالاهای ناقض به صاحبان آثار فکری، ضبط کالاهای ناقض به نفع دولت و مصرف آن بنا به سیاست‌های اقتصادی و درنهایت امحا، ازجمله ضمانت اجرای کیفری نقض این حقوق است. چالش موردنظر دراین‌باره پس از انتخاب شیوه رسیدگی در نظام‌های حقوقی منتخب در رعایت قواعد دادرسی، تعیین نوع برخورد با کالاهای ناقض است. رعایت قواعد مالکیت خصوصی اشخاص، منافع جامعه و حقوق صاحبان آثار فکری، ازجمله این چالش‌ها با توجه ‌به تحولات قانونی اخیر نظام حقوقی ایران است. در این مقاله با روش کتابخانه‌ای اقدام به جمع‌آوری مطالب نموده و با تحلیل آن‌ها سعی در پاسخ به این ایرادات با تبیین قوانین موجود در نظام حقوقی ایران با نگاهی به دستاوردهای نظام‌های حقوقی منتخب شده است.