توسعه الگوی حسابداری پایداری مبتنی بر نظریه زمینه بنیان
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری حسابداری، واحد ارومیه، دانشگاه آزاد اسلامی، ارومیه، ایران
2 دانشیار گروه حسابداری، واحد ارومیه، دانشگاه آزاد اسلامی، ارومیه، ایران
3 دانشیار، گروه حسابداری، واحد بناب، دانشگاه آزاد اسلامی، بناب، ایران.
4 دانشیار، گروه حسابداری، واحد ارومیه، دانشگاه آزاد اسلامی، ارومیه، ایران
doi
چکیده
تغییر و توسعه ایجادشده در حسابداری نشاندهنده دو نگرش فکری مستقل است. در رویکرد اول، نگرش فلسفی در مورد فرآیند و نقش پاسخگویی سازمانها و چگونگی ارتباط آنها با توسعه پایدار را مطرح میکند و عنوان میشود که این عوامل، از جمله عواملی هستند که در حرکت سازمانها به سمت پایداری مؤثرند. رویکرد دوم، توجه به چشمانداز مدیریت در ارتباط با شرایط و ابزار متنوع و مؤثر در جهت پایداری سازمان است. در حال حاضر شرایط علی، مداخلهگر و زمینهای، راهبردها و پیامدهای حسابداری پایداری مورد بررسی و کنکاش نگرفته است. بنابراین در این پژوهش تلاش شده است تا الگوی حسابداری پایداری شرکتها به روش نظریهپردازی زمینه بنیان و همچنین با رویکرد علی از طریق مدل یابی ساختاری طراحی گردد. این پژوهش بهوسیله مصاحبه با افراد خبره در حوزه مبانی نظری حسابداری پایداری، سازه های محیطی و روانشناختی و حوزه بازار سرمایه اجراشده و با انجام 16 مصاحبه در سال 1400 به روش نمونهگیری گلوله برفی به اشباع رسیده است. همچنین از ابزار پرسشنامه استانداردشده نیز در پاسخ به سؤال اصلی پژوهش استفاده گردیده است. نتایج حاصل از پژوهش نشان دادند مهمترین شرایط علی که موجب تقویت حسابداری پایداری میشوند، به ترتیب عبارت است از عوامل و الزامات محیطی، اخلاق درحسابداری، رعایت سیاستها، روشها و قوانین، شفاف کردن فعالیتهای حسابداری، افشای اطلاعات سازمانی، افشاء مسئولیت اجتماعی، مشوقهای محیطی، فشارهای محیطی و ویژگیهای سیاسی. همچنین طبق نظر خبرگان ویژگیهای حاکمیت شرکتی، ویژگیهای ساختاری شرکت، ویژگیهای رفتاری مدیران و تعهدات انگیزشی نیز عوامل مداخلهای برای الگوی حسابداری پایداری در نظر گرفته میشوند.
