بررسی اثرات تغییر اقلیم بر نیاز آبی سویا در منطقه گرگان
نویسندگان
1 استادیار، بخش مهندسی آب، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان
2 دانشیار، بخش مهندسی آب، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان
3 دانشیار، بخش مهندسی آب، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان
doi
چکیده
تغییر اقلیم باعث تغییراتی در الگوهای بارش و دما و مقدار آنها میشود و این تغییرات میتواند نیاز آبی گیاهان را تحت تأثیر قرار دهد. بر این اساس تحقیقی صورت گرفت تا اثر تغییر اقلیم بر نیاز آبی گیاه سویا در منطقه گرگان بررسی شود. از مدل LARS-WG برای تولید دادههای هواشناسی بارش و دما در دوره سی ساله آتی (1392 الی 1421) تحت سناریوهای مختلف انتشار گازهای گلخانهای استفاده و سپس این دادهها و همچنین دادههای دوره پایه مشاهداتی (1391-1364) وارد مدل آب و هوا - محصول SSM شدند. با تعریف هشت سناریوی مختلف تاریخ کاشت با تأخیرهای زمانی ده روزه از اول خرداد ماه تا دهم مرداد ماه، تبخیر از سطح خاک، تعرق از گیاه و نیاز آبی سویا برای دو کشت آبی و دیم شبیهسازی شدند. آزمون مقایسه میانگینها افزایش معنیداری را در بیشتر ماههای سال برای میانگین بیشینه و کمینه دماهای روزانه و در چند ماه سال برای میانگین بارش ماهانه تأیید میکنند. نتایج مدل آب و هوا و محصول نیز حاکی از آن است که در دوره آتی تبخیر از سطح خاک اندکی کاهش ولی تعرق از سطح گیاه اندکی افزایش مییابد، این افزایش برای کشت دیم مشهودتر، تا حدود 15 درصد میباشد. تبخیرتعرق در دوره آتی برای کشت آبی تغییر محسوسی نخواهد داشت ولی در کشت دیم تا حدود 10 درصد افزایش را نشان میدهد. در مجموع با توجه به رایج نبودن کشت دیم سویا در منطقه گرگان میتوان اظهار داشت که تغییر اقلیم تأثیر قابل ملاحظهای بر نیاز آبی سویا نخواهد داشت.