عوامل فردی موثر بر آسیب های رفتاری کارکنان وظیفه آجا

نویسندگان

1 استاد مدیریت راهبردی، دانشگاه فرماندهی و ستاد آجا، تهران، ایران.

2 دکتری مدیریت بازرگانی، مدرس گروه آماد، دانشگاه هوایی شهید ستاری، تهران، ایران.

3 کارشناس ارشد مهندسی صنایع، دانشگاه تربیت مدرس،دانشکده فرماندهی و کنترل، دانشگاه پدافند هوایی، تهران، ایران

4 دانشجوی دکترای عالی جنگ، دانشگاه فرماندهی و ستاد آجا، تهران، ایران

doi
چکیده

زمینه و هدف: جوانان کشور در حساس­ترین مقطع زندگی خود جهت انجام خدمت مقدس سربازی به یگان­های مختلف آجا اعزام می­گردند. تعداد اندکی از آنان به دلایل فردی اقدام به خودکشی می­نمایند که این موضوع موجب تخریب اذهان عمومی نسبت به آجا و خدشه‌دار شدن آن می‌شود. در سنوات اخیر، وقوع خودکشی در دوره سربازی بیش ‌از پیش بر لزوم پرداختن جدی به این معضل اجتماعی افزوده است. بر این اساس، در این پژوهش به عوامل فردی مؤثر بر آسیب‌های اجتماعی کارکنان وظیفه آجا (رفتار خودکشی) و راه‏کارهای پیش‏گیری از آن پرداخته شد.روش‌شناسی: این پژوهش مبتنی بر روش آمیخته است. در بخش کیفی از راهبرد تحلیل محتوا و در بخش کمی از راهبرد توصیفی- پیمایشی استفاده شد. در بخش کیفی از اسناد و مدارک و مصاحبه و در بخش کمی از نظرات شصت نفر از فرماندهان قرارگاه‏های سربازی دارای سابقه خودکشی در سه سال اخیر بهره‌گیری شد. از روش میدانی و کتابخانه‏ای و ابزار مصاحبه و پرسشنامه برای  جمع‌آوری داده‌ها استفاده شد.یافته‌ها: یافته‌های بخش کیفی تحقیق حاکی از شناسایی 20 عامل در قالب چهاردسته عوامل روحی-روانی، خانوادگی، اقتصادی-اجتماعی و جسمانی بود. نتایج تحلیل عاملی نیز حاکی از تایید  مدل تحقیق و برازش مناسب آن بود. همچنین طبق نتایج آزمون فریدمن در سطح عوامل، عوامل روحی روانی بیشترین اهمیت را دارد و در سطح شاخص‌ها نیز مشکلات و بیماری‌ها و فشارهای روحی روانی در اولویت اول قرار گرفت.نتیجه‌گیری: آسیب‌های رفتاری (خودکشی) کارکنان وظیفه به لحاظ عوامل فردی از طریق کسب مهارت‏های زندگی در جهت رسیدن به ثبات شخصیتی و مراجعه به روان‏شناس و روان‏پزشک در قبال مشکلات روحی و شخصیتی قابل پیشگیری است.نوع تحقیق کاربردی، روش اجرای تحقیق علی و رویکرد تحقیق کمی/کیفی، روش تجزیه‌وتحلیل اطلاعات و داده‌ها، به‌صورت کیفی (برای هدف تحقیق) و کمی (برای فرضیه‏ تحقیق) می‏باشد. جامعه آماری عبارت خواهد بود از کلیه فرماندهان قرارگاه‏های سربازی آجا که در یگان آن‌ها در سه سال اخیر خودکشی به وقوع پیوسته است. (تعداد 60 نفر). روش‌های جمع‌آوری اطلاعات میدانی و کتابخانه‏ای بوده و ابزارهای جمع‌آوری اطلاعات مشتمل بر مطالعه اسناد و مدارک، مصاحبه و پرسشنامه است.نتایج تحقیق مبین این مطلب است که مهم‏ترین عوامل فردی مؤثر در خودکشی کارکنان وظیفه، مشکلات روحی و روانی و خانوادگی، افسردگی، احساس پوچی و تنهایی، انواع شکست در زندگی بوده که از طریق کسب مهارت‏های زندگی در جهت رسیدن به ثبات شخصیتی و مراجعه به روان‏شناس و روان‏پزشک در قبال مشکلات روحی و شخصیتی قابل پیشگیری هست.