تولید و مشخصه‌یابی هیدروژل حساس به دما و قابل‌تزریق پلارونیک F127 برای کاربرد رهایش هدفمند دارو در درمان سرطان

نویسندگان

1 کارشناسی ارشد، دانشکده مهندسی ساخت و فناوری‌های صنعتی، واحد نجف‌آباد، دانشگاه آزاد اسلامی، نجف‌آباد، اصفهان، ایران

2 استادیار، گروه مهندسی شیمی، واحد شهرضا، دانشگاه آزاد اسلامی، شهرضا، اصفهان، ایران

3 استاد، دانشکده مهندسی ساخت و فناوری‌های صنعتی، واحد نجف‌آباد، دانشگاه آزاد اسلامی، نجف‌آباد، اصفهان، ایران

doi
10.30501/jamt.2025.504800.1318
چکیده

در این مطالعه، یک هیدروژل قابل‌تزریق از جنس Pluronic F127 حاوی دوکسوروبیسین (DOX) با خواص حساسیت به دما برای دارورسانی در محل و موضعی تهیه شد. هیدروژل به «روش سرد» تهیه شد و تأثیر غلظت هیدروژل بر دمای ژل شدن و ویسکوزیته و تأثیر دما بر میزان رهایش دارو بررسی شد. غلظت‌های گوناگون هیدروژل F127 از نظر ویسکوزیته و سایر ویژگی‌ها و رهایش دوکسوروبیسین در دمای طبیعی بافت بدن (37 درجه‌ی سلسیوس) و در دمای تومور سرطانی (۴3 درجه‌ی سلسیوس) بررسی شد. غلظت بهینه‌ی هیدروژل F127 معادل ۲۰ درصد وزنی‌حجمی انتخاب و خواص رئولوژیکی و رهایش داروی آن بررسی شد. هیدروژل F127 با مادون قرمز تبدیل فوریه (FTIR) و پراش پرتو ایکس (XRD) مشخصه‌یابی شد و با استفاده از میکروسکوپ الکترونی روبشی نشر میدانی با تابش پراکندگی انرژی (FE-SEM/EDS) بررسی شد. نتایج آزمون رهایش دارو حاکی از رهایش موفق دوکسوروبیسین در هر دو دما بود. نتایج نشان می‌دهد که مقدار دوکسوروبیسین آزادشده با افزایش دما حدود ۱۸-۲۰ درصد افزایش می‎یابد که برای درمان تومورهای بدخیم مهم است. نتایج آزمون MTT همچنین نشان می‌دهد که هیدروژل حاوی دارو باعث کاهش زنده ماندن سلول‏های سرطانی می‎شود و تنها 32 درصد از سلول‎ها پس از 72 ساعت در محیط کشت زنده مانده‎اند.