احتمال وقوع بیماری بادزدگی فیتوفترایی سیب¬زمینی در گرگان بر اساس شرایط آب¬و¬هوایی

نویسندگان

1 استادیار پژوهش، بخش تحقیقات گیاهپزشکی، مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی استان گلستان، گرگان

doi
چکیده

بادزدگی فیتوفترایی ناشی از Phytophthora infestans یکی از بیماری­های مهم سیب­زمینی در دنیاو ایران، به ویژه در استان گلستان می­باشد. با توجه به فراهم­بودن شرایط آب­و­هوایی مساعددر فصل بهار، تقریباً هر سال در اردیبهشت ماه این بیماری در مزارع شهرستان گرگان شیوعزیادی داشته و انجام سمپاشی­های گسترده برای کنترل آن ضروری می­باشد. برای پیش­بینیاحتمال وقوع همه­گیری بیماری، از اطلاعات ثبت­شده همه­گیری بیماری طی 10 سال اخیرو داده­های آب­وهوایی اطراف گرگان استفاده شد. برای این منظور، 24 متغیر آب­و­هواییطی شش دوره زمانی (تمام فروردین ماه، دهه­ اول، دهه دوم، دهه سوم، بیست روز اول وبیست روز آخر آن) با استفاده از روش­های آماری رگرسیون لجستیک و تجزیه تابع تشخیصمورد مطالعه قرار گرفتند. پس از مقایسه مدل­های آماری ساخته­شده، مشخص گردید کهاستفاده از اطلاعات تمام فروردین ماه نسبت به سایر دوره­ها برای مدل­سازی مناسب­تر است و چهارمدل دو متغیره با استفاده از متغیرهای میزان بارندگی (P)، تعداد روزهای بارانی (R)، حداکثر نسبی درجه حرارت هوا (Tax) و حداکثر نسبی رطوبت نسبی هوا (RHax) به­دست آمد که از صحت کلی 100-80 درصد و ضریب تبیین 99/99 درصدبرخوردار بودند.