طراحی و بهینه‌سازی سامانه‌ی نیوزومی با بارگذاری هم‌زمان داروهای جمسیتابین و کورکومین به‌منظور کاربرد در شیمی‌درمانی سرطان

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری، پژوهشکده‌ی فناوری نانو و مواد پیشرفته، پژوهشگاه مواد و انرژی، کرج، ایران

2 دانشیار، پژوهشکده‌ی فناوری نانو و مواد پیشرفته، پژوهشگاه مواد و انرژی، کرج، ایران

3 دانشیار، پژوهشکده‌ی فناوری نانو و مواد پیشرفته، پژوهشگاه مواد و انرژی، کرج، ایران

doi
10.30501/jamt.2025.506719.1320
چکیده

سرطان پانکراس ازجمله بیماری‌های با مرگ‌ومیر بالا در جهان محسوب می‌شود و تلاش‌های بسیاری برای درمان این بیماری انجام شده است. ازجمله داروهای بسیار تأثیرگذار در این بیماری داروی جمسیتابین است. این دارو نیمه‌عمر کوتاهی دارد و پس از مدتی مقاومت دارویی ایجاد می‌کند. به‌منظور بهبود عملکرد این دارو نیاز است تا از حامل برای آن استفاده شود و همچنین داروی دیگری با نام کورکومین هم‌زمان استفاده شود تا تأثیر آن را افزایش دهد. استفاده از سامانه‌های دارورسانی نوین می‌تواند در رفع این چالش مؤثر باشد. به همین منظور، در این تحقیق از سامانه‌ی وزیکولی نیوزومی به‌منظور بارگذاری هم‌زمان دو دارو استفاده شد. به‌منظور طراحی سامانه‌ی مطلوب و مهندسی‌شده، آزمون‌های مختلفی انجام شد. نتایج نشان داد نسبت بهینه‌ی لیپید به دارو باید 20 باشد. همچنین، زمان پخش کردن با فراصوت بهینه حدود 24 دقیقه انتخاب شد که حاصل آن نیوزوم‌هایی با اندازه‌ی 241 نانومتر بود که برای عبور از منافذ بین‌یاخته‌ای سلول‌های سرطانی بسیار مناسب است. تصاویر SEM نیز نشان‌دهنده‌ی کروی بودن و تشکیل وزیکول‌ها بود. با بهینه‌سازی پارامترهای مؤثر در ساخت، بارگذاری برای داروی کورکومین به 93 درصد و برای داروی جمسیتابین به 65 درصد رسید. میزان رهایش داروها در بارگذاری هم‌زمان پس از 48 ساعت برای جمسیتابین 38 درصد و برای کورکومین 13/5 درصد به دست آمد. نتایج حاصل از این مطالعه نشان داد که سیستم دارورسانی نیوزومی با بارگذاری هم‌زمان داروهای جمسیتابین و کورکومین به‌منظور کاربرد در شیمی‌درمانی سرطان مناسب است.