بررسی و تحلیل نظریه هنجارمندی منطق با تکیه بر دیدگاه جان مک‌فارلین

نویسندگان

1 دانشگاه علوم پزشکی ارتش جمهوری اسلامی ایران

2 دانشگاه علوم پزشکی تبریز

3

doi
10.22054/wph.2025.87087.2317
چکیده

مسئله‌ی هنجارمندی منطق از مباحث بنیادین در فلسفه‌ی منطق است که به بررسی نسبت میان منطق و هنجارهای معرفتی می‌پردازد. این نظریه می‌کوشد نقش منطق را فراتر از سنجش اعتبار استدلال‌های منطقی، به‌مثابه راهنمایی برای تفکر صحیح و تنظیم باورها معرفی کند. این دیدگاه، با تأکید بر کارکرد هنجاری منطق در استدلال‌های زندگی روزمره، موردحمایت فیلسوفانی چون فرگه و جان مک‌فارلین است. در مقابل، گیلبرت هارمن با تکیه بر نقد کاربست‌پذیری منطق در زندگی روزمره، هنجارمندی منطق را به چالش می‌کشد. مک‌فارلین در پاسخ، اصول پل را پیشنهاد می‌کند تا پیوندی میان واقعیت‌های منطقی و هنجارهای استدلال روزمره برقرار سازد. این مقاله، ضمن تمرکز بر آرای او، این ایده‌ی اصلی را دنبال می‌کند: تحلیلی جدید از دلایل وی در پذیرش دو اصل خاص از اصول پل و رد دیگر گزینه‌ها؛ و ارائه‌ی استدلالی نو برای پارادوکس مقدمه‌ . درنهایت، باوجود همدلی کلی با مک‌فارلین، تبیینی بدیل از انتخاب‌های نظری وی ارائه می‌کنیم.