مدل فرایند توسعه منابع انسانی در شرکت‌های دانش‌بنیان

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری، مدیریت دولتی، دانشکده مدیریت و حسابداری، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد قزوین، قزوین، ایران

2 استاد، دانشکده مدیریت، دانشگاه علوم و فنون هوایی شهید ستاری، تهران، ایران

3 دانشیار، گروه مدیریت منابع انسانی و کسب وکار، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران.

doi
چکیده

زمینه و هدف: شرکت‌های دانش‌بنیان به‌عنوان یکی از ارکان اصلی اقتصاد دانش‌محور، نقش کلیدی در توسعه نوآوری، افزایش بهره‌وری و رقابت‌پذیری در بازارهای داخلی و جهانی دارند. در این شرکت‌ها، منابع انسانی به‌عنوان یکی از مهم‌ترین سرمایه‌ها شناخته می‌شوند که تأثیر مستقیمی بر تحقق اهداف سازمانی و افزایش نوآوری دارند. با توجه به پیچیدگی‌های محیطی و تحولات سریع فناوری، نیاز به طراحی فرایند توسعه منابع انسانی بیش از پیش احساس می‌شود. بر این اساس، در این پژوهش به طراحی مدل فرایند توسعه منابع انسانی در شرکت‌های دانش‌بنیان پرداخته می‌شود. روش‌شناسی: این مطالعه، یک پژوهش کاربردی و کیفی است و با استفاده از روش تحلیل مضمون انجام شد. جهت گردآوری داده‌ها از مصاحبه نیمه ساختاریافته استفاده شد. مصاحبه‌ها با 17 نفر از متخصصان شرکت‌های دانش‌بنیان به‌صورت هدفمند تا مرحله اشباع نظری انجام شد و تحلیل داده‌ها از طریق فرایند کدگذاری صورت گرفت. یافته‌ها: بر اساس تحلیل داده‌های پژوهش، فرایندهای سیستم توسعه منابع انسانی در چهار محور عمده شامل مولفه‌های برنامه‌ریزی و اجرای توسعه، استراتژی مدیریت منابع انسانی، برنامه‌ریزی استراتژیک و آموزش و ارزیابی استراتژیک دسته‌بندی شدند. نتیجه‌گیری: در این پژوهش، با تمرکز بر ویژگی‌های خاص شرکت‌های دانش‌بنیان و اهمیت منابع انسانی به‌عنوان سرمایه اصلی این شرکت‌ها، مدلی برای توسعه منابع انسانی ارائه شد. یافته‌های تحقیق نشان داد که توسعه منابع انسانی در شرکت‌های دانش‌بنیان نیازمند رویکردی پویا، انعطاف‌پذیر و مبتنی بر دانش است. این مدل با تأکید بر ابعاد چهارگانه مدل‌ نهایی به بهبود بهره‌وری، خلاقیت و نوآوری در سازمان کمک می‌کند. شرکت‌های دانش‌بنیان برای افزایش رقابت‌پذیری، مدل ارائه‌شده را به‌طور جامع پیاده‌سازی و متناسب با نیازهای سازمانی خود بومی‌سازی نمایند.