فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

سازندهای مارنی در مناطق خشک و بیابانی از جمله منابع مهم تولید رسوب بشمار می‌روند. استقرار پوشش گیاهی بر روی این اراضی موجب کنترل فرسایش و پایداری خاک می‌شود. پژوهش حاضر به­‌منظور بررسی ویژگی­‌های پوشش گیاهی استقراریافته بر روی مارن‌های منطقه کاشان در اشکال مختلف فرسایش انجام شد. در پژوهش حاضر در سه نوع فرسایش سطحی، شیاری و آبراهه‌ای، از عمق20 سانتی‌متری خاک نمونه‌برداری و ویژگی‌های فیزیکی و شیمیایی آن‌ها اندازه‌گیری شد. شدت فرسایش با روش BLM (Bureau of Land Management) برآورد شد. نمونه‌برداری پوشش گیاهی به روش تصادفی- نظام‌­مند (سیستماتیک) انجام و ویژگی‌های درصد پوشش و تراکم گونه‌های گیاهی اندازه‌گیری شد. نتایج نشان داد که ازنظر فرسایش‌پذیری اراضی مارنی دارای پوشش گیاهی نسبت به مناطق فاقد پوشش گیاهی (شاهد) کمتر است. بر اساس تحلیل  واریانس متغیرهای فیزیکی و شیمیایی خاک و ویژگی‌های پوشش گیاهی در سه نوع فرسایش تفاوت معنی‌دار در سطح احتمال 1­% و 5% وجود داشت. منطقه مارنی با فرسایش آبراهه‌ای، ازنظر N، P، SAR، OC، لاشبرگ و تاج پوشش نسبت به دو نوع فرسایش دیگر، از وضعیت بهتری برخوردار بود. بر اساس نتایج حاصل از تحلیل همبستگی بین ویژگی‌های پوشش گیاهی و خاک، درصدپوشش تاجی گیاهان با عامل درصد شن به مقدار 92% همبستگی مثبت و معنی‌دار و با مقدار CaCO3 همبستگی منفی و معنی‌دار برابر با 97% نشان داد. ازنظر نوع گونه گیاهی غالب، گونه‌های Ephedra strobilacea Bunge.، setifera Moq.  Anabaisis و .Artemisia sieberi Besser به ترتیب در فرسایش سطحی، شیاری و آبراهه‌ای به‌عنوان سازگارترین گونه‌ها برای حفاظت خاک شناسایی شدند. نتایج پژوهش حاضر در راستای استقرار گونه‌های مناسب در سازند‌های مارنی با شرایط اقلیمی مشابه می‌تواند به‌عنوان دستاوردی نوین برای کنترل فرسایش خاک مدنظر قرار گیرد.