ردیابی منابع طوفانهای گردوغبار غرب ایران (مطالعه موردی شهر کرمانشاه)
نویسندگان
1 دانشیار، گروه علوم و مهندسی محیط زیست، دانشگاه تهران، تهران، ایران.
2 دانش آموخته کارشناسی ارشد، علوم و مهندسی محیطزیست، دانشگاه تهران، تهران، ایران.
doi
10.22034/jdmal.2023.1973881.1402چکیده
طوفان گردوغبار به عنوان یک معضل جهانی که تأثیر منفی گستردهای بر مردم جهان گذاشته است. طوفان گردوغبار مسافتهای زیادی را طی کرده و موجب خسارتهای اقتصادی، بهداشتی و محیط زیستی گستردهای میشود. از این رو، دانش کافی در مورد منشأ و زمان وقوع آنها میتواند در کاهش خسارتهای ناشی از آن موثر باشد. هدف از پژوهش حاضر شناسایی منشأ رخدادهای طوفان گردوغبار شهر کرمانشاه است. به این منظور، رخدادهای گردوغبار در دورۀ زمانی 11 ساله از دادههای هواشناسی همدیدی کرمانشاه مورد واکاوی قرارگرفت. تعداد 646 رخداد گردوغبار مشخص و آشکارسازی آنها با بهرهگیری از تصاویر MODIS و Deep Blue انجام شد. برای مسیریابی حرکت گردوغبار و مسیرهای ورودی آن به داخل شهر کرمانشاه و همچنین مسیرهای حرکت آن و مناطقی که بیشترین تأثیر را در این زمینه داشتند از مدل HYSPLIT استفاده شد. بر اساس کدهای گردوغباری بیشترین تعداد پدیدۀ گردوغبار به ترتیب در سال های 1387 و 1388 ثبت شده است. همچنین بیشترین تعداد روزهای گردوغبار در تابستان و ماههای خرداد، تیر و مرداد مشاهده شد. نتایج DRS، HYSPLIT و گلطوفان نشان داد جهتهای غربی بیشترین سهم ورودی گردوغبار را به شهر کرمانشاه را دارند؛ تصاویر MODIS وDeep Blue نیز این واقعیت را تصدیق میکنند. در کل نتایج نشان داد که بیشتر مسیرها از مناطق شمال غربی و مرکزی عراق و بیابانهای سوریه و منشأ گردوغبار، مناطق مرزی و خشک شمال و مرکز عراق و سوریه هستند.