تأثیر جهت برسکاری و عملیات بازپخت بر ریزساختار و استحکام حاصل از فرایند اتصال نورد تجمعی آلیاژ آلومینیم AA6061
نویسندگان
1 دانشجوی کارشناسی ارشد، دانشکده مهندسی مواد و متالورژی، دانشگاه علم و صنعت ایران، تهران، ایران
2 دانشیار، گروه مهندسی مواد و متالورژی، دانشکده فنی و مهندسی، دانشگاه اراک، اراک، مرکزی، ایران
3 استاد، دانشکده مهندسی مواد و متالورژی، دانشگاه علم و صنعت ایران، تهران، ایران
doi
10.30501/jamt.2022.312572.1195چکیده
فرایند اتصال نورد تجمعی (ARB) یکی از روشهای تغییرشکل پلاستیک شدید است که با اعمال کرنشهای پلاستیک شدید سعی در ریزدانهکردن مواد و تولید مواد نانوساختار در حد چند 10 نانومتر یا ساختار فوقریزدانه حدود 100 نانومتر دارد. در این پژوهش، تأثیر جهت برسکاری سطح پیش از نورد و همچنین انجام عملیات حرارتی بازپخت بر استحکام اتصال حاصل از فرایند اتصال نورد تجمعی و سطح شکست آلیاژ آلومینیم AA6061 بررسی شد. بدینمنظور، برسکاری سطح ورقها در جهت نورد (RD)، جهت عرضی نورد (TD) و ترکیب آنها (RD-TD) انجام شد. همچنین، فرایند اتصال نورد تجمعی تا 5 سیکل انجام شد. عملیات بازپخت پس از سیکل اول و در دمای 415 درجه سلسیوس بهمدت 2 ساعت انجام شد. استحکام اتصال با استفاده از آزمایش لایهکنی بررسی شد. پروفیل سختی در مقطع ضخامت نمونهها انجام شد. نتایج نشان میدهد که برسکاری سطح و در جهت نورد (RD) با استحکام متوسط 60/0 نیوتن بر میلیمتر (N/mm) در مقایسه با دو جهت دیگر بهترین اتصال را دارد. بررسی سطوح شکست با استفاده از تصاویر میکروسکوپ الکترونی روبشی (SEM) حاکی از وجود مناطق اتصال مکانیکی بیشتر و وسیعتر در این نمونه است. همچنین، انجام عملیات بازپخت پس از هر سیکلِ اتصال نورد تجمعی باعث بهبود استحکام اتصال میشود.