سنتز آلفا-تری‌کلسیم فسفات و بررسی خصوصیات سیمان تک‌جزئی حاصل از آن

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری، پژوهشکده فناوری نانو و مواد پیشرفته، پژوهشگاه مواد و انرژی، کرج، ایران

2 استاد، پژوهشکده فناوری نانو و مواد پیشرفته، پژوهشگاه مواد و انرژی، کرج، ایران

3 دانشیار، پژوهشکده فناوری نانو و مواد پیشرفته، پژوهشگاه مواد و انرژی، کرج، ایران

doi
10.30501/jamt.2022.293011.1179
چکیده

آلفا-تری‌کلسیم فسفات، به‌عنوان جزء پودری در فرآیند تهیه سیمان‌های کلسیم فسفاتی جهت بازسازی بافت سخت استفاده می‌شود. در این تحقیق، پودر مذکور از مواد اولیه نیترات کلسیم و دی‌آمونیوم هیدروژن فسفات به روش رسوب‌دهی شیمیایی سنتز شد. پودر حاصل در 1250 درجه سلسیوس تحت عملیات حرارتی قرار گرفت و در دمای محیط به‌سرعت سرد شد. نتایج آزمون پراش اشعه ایکس (XRD) و طیف‌سنجی فروسرخ تبدیل فوریه (FTIR) پودر سنتز‌شده، تشکیل فاز آلفا-تری‌کلسیم فسفات بلوری و وجود گروه‌های شیمیایی P-O را تأیید کرد. سیمان تک‌جزئی با استفاده از پودر آلفا-تری‌کلسیم فسفات و فاز مایع حاوی 5/2 درصد دی‌سدیم هیدروژن فسفات تهیه شد. سیمان حاصل با زمان گیرش اولیه 1  17 دقیقه، دارای استحکام فشاری 2  21 مگاپاسکال بود. آزمایش‌های XRD و FTIR تشکیل مقدار زیادی هیدروکسی‌آپاتیت با کمبود کلسیم را به‌عنوان محصول سیمان تأیید ‌کرد. طبق یافته‌ها، گیرش سیمان از طریق آب‌کافت پودرهای آلفا-تری‌کلسیم فسفات و تشکیل نانو‌فلس‌های هیدروکسی‌آپاتیت با کمبود کلسیم به طول تقریبی 500 نانومتر اتفاق افتاده ‌است. آزمایش زیست‌فعالی، تشکیل هیدروکسی‌آپاتیت در سطح خارجی سیمان را طی 14 روز غوطه‌وری در مایع شبیه‌سازی‌شده بدن، نشان ‌داد.