فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

سلنیم (Se) و سیلیکون (Si) از عناصر تأتیرگذار بر روی ویژگی‌های فیزیولوژیک و عملکردی گیاه هستند. نقش مؤثر Se و Si بر کاهش تأثیر تنش‌های محیطی بر روی گیاه دارویی مرزنجوش (.Origanum vulgare L) ناشناخته و نیاز به بررسی دارد. هدف از پژوهش حاضر بررسی نقش Si و Se بر روی گیاه مرزنجوش در شرایط تنش خشکی و نحوۀ تأثیر این دو عنصر بر روی صفت‌های فیزیولوژیک و عملکردی گیاه بود. تأثیر محلول‌پاشی Se و Si تحت شرایط تنش خشکی بر ویژگی‌های فیزیولوژیک گیاه مرزنجوش به‌صورت آزمایش طرح کرت‌های خرد شده با سه تکرار در شرایط گلخانه‌ای در دانشگاه یزد بررسی شد. خشکی به‌عنوان عامل اول در سه سطح تنش 30%، 70­% و 100­% ظرفیت زراعی، عامل تغذیه‌ای شامل عنصر Se در سه سطح شاهد، mg/l15 و mg/l30، و Si در سه سطح شاهد،  mg/l150 و mg/l 300 به‌صورت محلول‌پاشی بررسی شد. محلول پاشی  Seبه‌مقدار mg/l30 تأثیر معنی‌داری بر افزایش میزان پرولین، قند محلول، کلروفیل، کارتنوئید، ترکیبات فنلی و وزن تر و خشک اندام هوایی داشت. محلول‌پاشی Si به مقدار mg/l 150 تأثیر معنی‌داری بر افزایش مقدار پرولین نسبت به نمونه شاهد داشت. با این وجود تغییر در مقدار محلول‌پاشی Si تأثیر معنی‌داری را در تغییر عملکرد نشان نداد. محلول‌پاشی توأم Se و Si برای کاهش تأثیرهای تنش خشکی اثربخشی بیشتری را در بهبود ویژگی‌های فیزیولوژیک مرزنجوش نسبت به کاربرد هر یک از این عناصر به‌تنهایی داشت. استفاده از محلول Se mg/l30 و Si  mg/l150 کارآیی بهتری را تحت شرایط تنش خشکی 70­% ظرفیت زراعی دارد.