تحلیل مسیرهای گذار در صنعت نفت و گاز جمهوری اسلامی ایران مبتنی بر سیاست های کلی اقتصاد مقاومتی
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری مدیریت، دانشکده مدیریت، دانشگاه تهران، تهران، ایران.
2 گروه علوم تصمیم و سیستمهای پیچیده، دانشگاه امام صادق علیه السلام، تهران، ایران
doi
10.22034/jmi.2024.415490.3010چکیده
صنعت نفت و گاز در اقتصاد ایران گرفتار چالشها و مسائل مزمنی است. به نظر میرسد راهکار ریشهای در مواجهه با این چالشها، تحول بنیادین و نوآوریهای سیستمی است و نه راهکارهای سطحی و مقطعی. با وجود این، طبق بررسیها، بیشتر تحقیقات انجام شده درباره این صنعت فاقد رویکرد تحولآفرین هستند ونتیجهای جز تثبیت و تقویت وضع موجود را در بر نخواهند داشت. در این پژوهش از حوزه نوظهور گذارپژوهی و به طور خاص از رویکرد چندسطحی جهت بررسی تحولات بنیادین در صنعت نفت و گاز استفاده شده است. در این مقاله، از موردکاوی به عنوان استراتژی تحقیق و دادههایی از مقالات و اسناد مرتبط همچنین یافتههای نوزده مصاحبه نیمه ساختاریافته با خبرگان حوزه صنعت نفت و گاز ایران به عنوان منابع دادهای پژوهش استفاده شده است. بر همین اساس، این تحقیق با بررسی چالشها و فرصتهای پیش روی صنعت نفت و گاز در سطوح مختلف به دنبال فهم مسیرهای گذار این صنعت در افق 1450 با توجه به سیاستهای کلی اقتصاد مقاومتی است. با تحلیل مسیرهای گذار مبتنی بر رویکرد چندسطحی، مشخص شد که دو مسیر تحول و بازپیکربندی از احتمال وقوع بیشتری نسبت به سایر مسیرهای گذار در صنعت نفت و گاز ایران برخوردارند. در همین راستا، برخی راهکارها و اقدامات متناسب نیز ذیل این دو مسیر در این تحقیق ارائه شده است.