مقایسه خواص الکتریکی و اپتیکی لایه‌های نازک نانوساختاری TeO2 قبل و بعد از تابش گاما

نویسندگان

1 استادیار، پژوهشکده کاربرد پرتوها، پژوهشگاه علوم و فنون هسته‌ای، مجتمع پژوهشی شمال‌غرب کشور، بناب، آذربایجان شرقی، ایران

doi
10.30501/jamt.2021.254430.1137
چکیده

دی‌اکسید تلوریم (TeO2)، یکی از نیمه‌رساناهای مهم است که دارای خاصیت صوتی-اپتیکی بالا و پایداری شیمیایی و مکانیکی خوبی بوده و در دو فاز بی‌شکل و بلوری، برای مطالعات پایه و انواع کاربردها در فناوری، از جمله استفاده در قطعات اپتیکی، آشکارسازهای تابش گاما و حسگرهای گازی مناسب است. در این پژوهش، پس از تهیه لایه‌های نازک TeO2، به روش لایه‌نشانی تبخیر حرارتی در خلأ، در سه ضخامت مختلف، تأثیر تابش پرتو گاما در محدوده‌ Gy 10-40 و بازپخت حرارتی بر خواص نمونه‌ها، مطالعه و بررسی شد. نتایج میکروسکپی الکترونی روبشی (SEM)، تشکیل لایه‌ای با سطح یکنواخت را نشان داد. تحلیل نتایج پراش پرتو ایکس (XRD) نشان داد که ساختار لایه نازک TeO2، قبل از بازپخت، به‌صورت بی‌شکل است، ولی بعد از بازپخت، در دمای 400 درجه سلسیوس، به‌صورت بلوری است. شدت جذب نوری، بعد از بازپخت و بعد از تابش گاما، افزایش، ولی شکاف انرژی کاهش یافت. جریان الکتریکی نمونه‌ها، با افزایش ضخامت لایه‌ها، دُز پرتو گاما و بعد از بازپخت، افزایش یافت.