بررسی فلور بیابان لوت در خراسان جنوبی
نویسندگان
1 استادیار، گروه مرتع و آبخیزداری، دانشکدۀ منابع طبیعی و محیط زیست، دانشگاه بیرجند، بیرجند، ایران.
doi
10.22034/jdmal.2021.243147چکیده
اولین چیزی که در ارتباط با بیابان به ذهن میرسد، نبود یا کمبود آب و پوشش گیاهی است. اگرچه تعداد گونههای گیاهی در بیابانها بسیار محدود است، اما طی قرنها به بقا خود ادامه داده و سازگاری یافتهاند. به دلیل سختی ورود به بیابان لوت در یک صد سال اخیر پژوهشهای اندکی در مورد گونههای گیاهی انجام شده و به همین دلیل در سال 1396 تا 1397 طی پایش میدانی تمام گونههای گیاهی چند سالۀ بیابان لوت در محدودۀ خراسان جنوبی شناسایی شد. در مجموع، شش گونه متعلق به چهار جنس و سه خانواده شناسایی شدند. جنس Chenopodiaceae با سه گونه،Poaceae با دو گونه وPolygonaceae با یک گونه به ترتیب 50%، 33/3 % و 16/66 % فلور منطقه را به خود اختصاص دادند و دو جنس Stipagrostis و Haloxylon هر کدام دارای دو گونه بودند. تحلیل پراکنش جغرافیایی نشان داد که گونههای ایران-توران و صحارا- سندی به نسبت مساوی حضور دارند. بیشترین پراکنش شامل: سفید تاغ Haloxylon persicum Bge. ex Boiss. & Buhes ، سیاه تاغ Haloxylon ammodendron Bunge ex Fenzl و سبط Stipagrostis plumosa Munro exT. Anderson در شمال و شمالشرق و بیشترین پراکنش اسکنبیل Calligonum comosum L'Hér در غرب لوت مشاهده شد. خشکسالیهای 18 ساله اخیر موجب تشدید خشکیدگی گونههای تاغ و اسکنبیل در بسیاری از مناطق لوت شده است؛ اما افزایش بارشهای سال 1397 لوت باعث امیدواری برای ادامه حیات این درختچهها و نیز حضور بیشتر گونههای سبط گردید.