ساخت و بررسی خواص فیزیکی و بیولوژیکی داربست‌‌های بر پایه هیدروکسی اتیل سلولز/هیالورونیک اسید مورد استفاده در ترمیم زخم‌های سوختگی درجه دوم سطحی

نویسندگان

1 پژوهشکده فناوری نانو و مواد پیشرفته، پژوهشگاه مواد و انرژی، مشکین دشت، البرز، ایران

2 گروه مهندسی بافت و علوم سلولی کاربردی، دانشکده فناوری‌های نوین پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی تهران، تهران، تهران، ایران

3 پژوهشکده فناوری نانو و مواد پیشرفته، پژوهشگاه مواد و انرژی، مشکین دشت، البرز، ایران

4 پژوهشکده فناوری نانو و مواد پیشرفته، پژوهشگاه مواد و انرژی، مشکین دشت، البرز، ایران

doi
10.30501/jamt.2021.226575.1086
چکیده

هدف از این مطالعه، تهیه داربست­‌هایی بر پایه هیدروکسی اتیل سلولز/هیالورونیک اسید، با و بدون حضور ژلاتین و مقایسه آنها، برای ترمیم زخم­ های سوختگی درجه دو سطحی است. داربست‌ها، از محلول آبی پلیمرهای ذکر شده و به روش خشک کردن انجمادی، تهیه شدند. بررسی ریزساختاری با میکروسکوپ الکترونی روبشی، نشانگر میانگین اندازه حفرات 120 و 98 میکرومتر، به ‌ترتیب برای داربست­ های فاقد ژلاتین و دارای ژلاتین بود. بر اساس نتایج رئولوژی، در تمامی نمونه ­ها، همواره مقدار مدول اتلاف، بیشتر از مدول ذخیره بود و محلول­های تهیه­ شده، جریان ­پذیر بودند. تمامی نمونه­ ها، در بسامدهای کم، دارای رفتار رقیق برشی و در بسامدهای بالاتر از s-1 100، رفتار عکس، از خود نشان دادند. با افزودن ژلاتین، اندازه هر دو مدول اتلاف و ذخیره، افزایش یافت. آزمون جذب مایع و کاهش وزن نمونه­‌ها، توانایی زیاد داربست­‌ها را در میزان جذب تا بالای 3000 درصد، نشان داد. افزودن ژلاتین، موجب افزایش زمان فروپاشی شبکه، تا 2 ساعت و کاهش نرخ تخریب داربست ­ها شد. آزمون سمّیت سلولی، نشانگر زنده­ مانی بیش از 80 درصد سلول­های فیبروبلاست مجاور نمونه ­ها (در مقایسه با نمونه­ های کنترل) بود؛ ضمن اینکه حضور ژلاتین، بر فعالیت متابولیکی سلول­ها، تأثیر مثبت داشت و موجب افزایش سرعت تکثیر سلول­‌ها شد. نتایج آزمون خراش، توانایی داربست­‌ها را در افزایش سرعت مهاجرت سلولی، نسبت به نمونه کنترل، نشان داد. داربست هیدروکسی اتیل سلولز/هیالورونیک اسید/ژلاتین، به‌علت حضور ژلاتین و تأثیر آن در افزایش بیشتر سرعت مهاجرت سلول­ها که نشانگر شکل­ گیری سریع بافت پوششی اپی تلیوم بود، انقباض زخم را طی 24 ساعت، به 73 درصد رساند.