تحلیل تغییرات زمانی انتقال مواد معلق در رود ماربره دره تخت لرستان

نویسندگان

1 دانشیار گروه مرتع و آبخیزداری دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری

2 دانشجوی دکترای آبخیزداری دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری

3 استاد سنجش از دور و GIS، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری

4 دانشیار گروه مرتع و آبخیزداری دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری

5 دانشیار زمین شناسی دانشگاه صنعتی اراک

doi
10.22092/wmej.2018.121377.1105
چکیده

شفاف‌سازی تغییرات عرضه‌ی موادمعلق در مقیاس‌های زمانی برای برنامه‌های مدیریتی ضروری است. در این پژوهش تغییرات انتقال  مواد معلق در مقیاس‌های زمانی در رود ماربره‌ی دره‌تخت، لرستان بررسی شد. چهار دیدگاه آستانه‌ی فصلی، فصلی، سالانه و دوره‌ی کاربری زمین بر اساس داده‌های اندازه‌گیری‌شده‌ی 95–1350 با استفاده از روش‌های آماری تحلیل شدن. آب‌دهی آستانه‌ی فصلی با استفاده از بهترین توزیع آماری برای دوره‌ی بازگشت 2 سال تعیین،و روابط آب‌دهی- ‌موادمعلق برای رویدادهای بزرگ و کوچک تهیه شد. برای مقیاس کاربری زمین نیز نقشه‌ی کاربری زمین سال‌های 1377 و 1395 با فن‌آوری سنجش‌ازدور تهیه شد. براساس نتایج، بیش‌ترین ظرفیت انتقال موادمعلق مربوط به روی‌دادهای بیش‌تر از آستانه‌ی بهار است که شیب منحنی سنجه‌ی آن 1/469 است. تغذیه و ظرفیت انتقال موادمعلق‌ در آب‌دهی‌های بیش‌تر از آستانه‌ی پاییز بیش‌تر از زمستان است. در دوره‌ی کاربری زمین، هرچند تغییر کاربری مرتع به د‌یم مشاهده شد، اما تأثیر سایر دخالت‌های انسانی مانند احداث 2 سد مخزنی و بندهای پرشمار در سرشاخه‌ها، منجر به کاهش میانگین انتقال ‌‌موادمعلق روزانه متناسب با کاهش آب‎دهی پاییز، زمستان و بهار شده است.