عوامل خطر مرتبط با پیشرفت نزدیک‌بینی در افراد نزدیک‌بین ۱۲ تا ۲۰ ساله

نویسندگان

1 گروه بینایی‌سنجی، دانشکده علوم توانبخشی، دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی، تهران، ایران.

2 گروه بینایی‌سنجی، دانشکده علوم توانبخشی، دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی، تهران، ایران.

3 گروه بینایی‌سنجی، دانشکده توانبخشی، دانشگاه علوم پزشکی تهران، تهران، ایران.

4 گروه آمار زیستی، دانشکده علوم پیراپزشکی، دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی، تهران، ایران.

doi
10.32598/SJRM.15.1.3404
چکیده

مقدمه و اهداف نزدیک‌بینی یک نگرانی رو به رشد در حوزه سلامت جهانی است و شیوع آن در دهه‌های اخیر به‌طور قابل‌توجهی افزایش یافته است. درک عوامل محیطی مؤثر در پیشرفت آن، برای توسعه مداخلات مؤثر، به‌ویژه در مناطق شهری، مانند تهران که شیوع نزدیک‌بینی در آن رو به افزایش است، بسیار حائز اهمیت است. هدف این مطالعه بررسی ارتباط بین عوامل محیطی بر پیشرفت نزدیک‌بینی در افراد نزدیک‌بین ۱۲ تا ۲۰ ساله در تهران بود.مواد و روش‌ها در این مطالعه، ۲۰۰ فرد ۱۲ تا ۲۰ ساله با سابقه قبلی نزدیک‌بینی شرکت کردند. آن‌ها به 2 گروه (با و بدون پیشرفت نزدیک‌بینی) تقسیم شدند. نزدیک‌بینی به‌عنوان معادل کروی ≤-۰/۵۰ دیوپتر تعریف شد و تغییر نزدیک‌بینی حداقل ۰/۵۰ دیوپتر در سال به‌عنوان پیشرفت نزدیک‌بینی در نظر گرفته شد. پرسش‌نامه‌ای در‌مورد عوامل محیطی مختلف توسط شرکت‌کنندگان تکمیل شد.یافته‌ها از 200 شرکت‌کننده (118 زن، 82 مرد)، 57 نفر پیشرفت نزدیک‌بینی نداشتند، در‌حالی‌که 143 نفر پیشرفت نشان دادند. در تحلیل‌های دوتغییری، شاخص توده بدنی پایین‌تر (p=0/02، نسبت شانس =0/906 ، دامنه اطمینان 95 درصد: 0/986-0/831)، تولد در تابستان (p=0/003، نسبت شانس‌=4/478، دامنه اطمینان 95 درصد: 11/960-1/676) و پاییز (p=0/01، نسبت شانس 4/176،  دامنه اطمینان 95 درصد: 12/309-1/417) در مقایسه با زمستان و مدت‌زمان خواب کوتاه‌تر (کمتر از 6 ساعت: p=0/035، نسبت شانس=5/67، دامنه اطمینان 95 درصد: 28/574- 1/127 ) و 6 تا 8 ساعت خواب (‌p=0/024، نسبت شانس= 3/924، دامنه اطمینان 95 درصد: 12/811-‌1/202) در مقایسه با بیش از 8 ساعت و فاصله مطالعه کوتاه‌تر (کمتر از 30 سانتی‌متر:  p=0/03) با پیشرفت نزدیک‌بینی ارتباط معنی‌داری داشتند. در تحلیل‌های چندمتغیری، شاخص توده بدنی پایین‌تر، تولد در تابستان و پاییز و مدت‌زمان خواب کوتاه‌تر، همچنان پیش‌بینی‌کننده‌های مستقل پیشرفت نزدیک‌بینی باقی ماندند، در‌حالی‌که فاصله مطالعه اهمیت خود را از دست داد ( 3/66195:p=0/177، OR=1/697،  CI درصد). مدت‌زمان مطالعه (p=0/70) و زمان فعالیت در فضای باز  p=0/90) در هیچ‌یک از تحلیل‌ها ارتباط معنی‌داری با پیشرفت نزدیک‌بینی نشان ندادند. نتیجه‌گیری شاخص توده بدنی پایین‌تر، فصل تولد تابستان و پاییز، خواب شبانه کمتر از ۶ ساعت، شانس بیشتری برای پیشرفت نزدیک‌بینی دارند.