فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

مقدمه و اهداف نقص توجه و بیش‌فعالی یکی از اختلالات رایج در دوران کودکی است که تأثیر قابل‌توجهی بر کارکردهای شناختی، تحصیلی و رفتاری دانش‌آموزان دارد. بهبود حافظه کاری و انگیزش پیشرفت به‌عنوان مؤلفه‌های کلیدی در موفقیت تحصیلی، از اهداف مهم مداخلات آموزشی و توان‌بخشی است. این پژوهش با هدف بررسی تأثیر توان‌بخشی شناختی‌حرکتی بر حافظه کاری و انگیزش پیشرفت دانش‌آموزان دختر و پسر مقطع ابتدایی شهر تهران انجام شد.مواد و روش‌ها این مطالعه از نوع کاربردی و نیمه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون پس‌آزمون و گروه‌های کنترل و آزمایش بود. جامعه آماری شامل کلیه دانش‌آموزان دختر و پسر ۲ مدرسه در منطقه ۶ شهر تهران در سال تحصیلی ۱۴۰۳-۱۴۰۴ بود. نمونه‌گیری به‌صورت تصادفی انجام شد و ۳۰ دانش‌آموز (۱۵ دختر و ۱۵ پسر) در ۲ مدرسه انتخاب شدند. ابتدا آزمون سنجش توانایی‌هایی دیداری و شنیداری (IVA-2) به‌عنوان یک ابزار کمکی، برای تشخیص نقص توجه و بیش‌فعالی اجرا شد. سپس پیش‌آزمون از دانش‌آموزان گرفته شد و مداخله شناختی‌حرکتی به مدت ۸ هفته اجرا شد. پس از اتمام مداخله، پس‌آزمون انجام شد و سپس مرحله پیگیری شروع شد. در هر سه مرحله، علاوه‌بر آزمون سنجش توانایی‌هایی دیداری و شنیداری (IVA-2)، پرسش‌نامه کارکردهای اجرایی بریف به والدین و انگیزش پیشرفت به دانش‌آموزان ارائه شد. داده‌ها با استفاده از نرم‌افزار SPSS نسخه ۲۶ و تحلیل واریانس (آنووا) تحلیل شدند.یافته‌ها نتایج نشان داد مداخله شناختی‌حرکتی تأثیر معناداری بر بهبود حافظه کاری و انگیزش پیشرفت دانش‌آموزان دارد. همچنین  اثرات اصلی گروه (آزمایش و کنترل) در انگیزش پیشرفت تحصیلی و کارکردهای اجرایی معنادار بود. دانش‌آموزان گروه آزمایش نسبت به گروه کنترل بهبود و تغییر قابل‌توجهی در کارکردهای اجرایی و به خصوص انگیزش پیشرفت نشان دادند.نتیجه‌گیری بازی‌های شناختی‌حرکتی به‌عنوان ابزاری مؤثر در بهبود کارکردهای اجرایی و انگیزش پیشرفت دانش‌آموزان دارای نقص توجه و بیش‌فعالی شناخته شد.