ارتباط بین چاقی با اختلالات اسکلتی-عضلانی و ناهنجاری‌های ستون فقرات در معلمان غیرورزشکار: یک مطالعه مقطعی براساس جنسیت و مقطع تدریس

نویسندگان

1 گروه حرکات اصلاحی و آسیب شناسی ورزشی، دانشکده علوم ورزشی، دانشگاه تربیت دبیر شهید رجائی، تهران، ایران.

2 گروه حرکات اصلاحی و آسیب شناسی ورزشی، دانشکده علوم ورزشی، دانشگاه تربیت دبیر شهید رجائی، تهران، ایران.

doi
10.32598/SJRM.14.5.3377
چکیده

مقدمه و اهداف باتوجه‌به شیوع بالای چاقی و اضافه وزن در میان معلمان و نقش آن در تشدید اختلالات اسکلتی-عضلانی و ناهنجاری‌های وضعیتی، پژوهش حاضر با هدف بررسی ارتباط بین چاقی با اختلالات اسکلتی-عضلانی و ناهنجاری‌های ستون فقرات در معلمان غیرورزشکار زن و مرد انجام شد. مواد و روش‌ها این مطالعه توصیفی‌تحلیلی از نوع مقطعی بر روی ۲۰۰ معلم مبتلا به اضافه وزن/چاقی انجام شد. داده‌های مربوط به دردهای اسکلتی-عضلانی با استفاده از پرسش‌نامه‌های استاندارد نوردیک و مقیاس دیداری درد و شاخص‌های چاقی با استفاده از دستگاه آنالیز ترکیب بدن اندازه‌گیری شدند. ارزیابی ناهنجاری‌های سر و شانه به جلو با روش عکس‌برداری، کایفوز و لوردوز با استفاده از خط‌کش منعطف و اسکولیوز به‌وسیله اسکولیومتر انجام شد. تحلیل آماری با آزمون‌های همبستگی پیرسون و آنالیز واریانس در سطح معنی‌داری 0/05>P صورت گرفت.یافته‌ها نتایج آزمون همبستگی پیرسون نشان داد بین تمامی شاخص‌های پیکرشناسی چاقی با ناهنجاری‌های سر به جلو (0/001=P)، شانه به جلو (0/001=P)، لوردوز (0/005=P) و همچنین شیوع درد در نواحی گردن (0/001=P)، شانه (0/001=P)، کمر (0/001=P)، زانو (0/001=P)، ساق و مچ پا (0/003=P) ارتباط معنی‌داری وجود دارد. نتایج آزمون آنالیز واریانس نشان داد بین هیچ‌یک از ناهنجاری‌ها و دردهای اسکلتی-عضلانی مورد بررسی در دو جنس تفاوت معنی‌داری وجود ندارد (0/05<P)، درحالی‌که بین ناهنجاری‌های سر به جلو (0/001=P) و کایفوز (0/001=P) و درد در نواحی گردن (0/001=P)، کمر (0/001=P) و زانو (0/001=P) در بین سه مقطع تدریس تفاوت معنی‌داری وجود دارد. نتیجه‌گیری این مطالعه با تمرکز بر معلمان فاقد فعالیت بدنی منظم، جمعیتی که کمتر مورد توجه پژوهش‌های پیشین بوده است و با تحلیل ساختارمند تفاوت‌های مرتبط با جایگاه شغلی، چارچوبی نو برای طراحی مداخلات پیشگیرانه در محیط‌های آموزشی فراهم می‌سازد. یافته‌های آن بر لزوم تدوین برنامه‌های مداخله‌ای اختصاصی، با تأکید بر مدیریت وزن، بهبود آمادگی جسمانی، و اصلاح شرایط ارگونومیک متناسب با ویژگی‌های شغلی و جنسیتی معلمان تأکید دارد.