ارایه الگویی برای شناسایی عوامل تاثیرگذار بر کیفیت حسابرسی با بکارگیری روش دلفی و منطق فازی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری حسابداری، واحد رشت، دانشگاه آزاد اسلامی، رشت، ایران

2 استادیار گروه حسابداری، واحد رشت، دانشگاه آزاد اسلامی، رشت، ایران.

3 استادیار گروه مدیریت صنعتی، واحد رشت، دانشگاه آزاد اسلامی، رشت، ایران.

doi
چکیده

شناسایی عوامل تأثیرگذار بر کیفیت حسابرسی همواره از چالش‌های مطالعاتی محققان حوزه حسابرسی بوده و غالباً عوامل درونی تأثیرگذار بر کیفیت حسابرسی مورد پژوهش قرار گرفته است اما تاکنون الگویی برای شناسایی و موزون کردن عوامل درونی و بیرونی تأثیرگذار بر کیفیت حسابرسی با بهره‌گیری از روش دلفی و تکنیک فازی انجام نشده است. عوامل درونی شامل ورودی‌ها، فرآیندها و خروجی‌ها و عوامل بیرونی هم شامل مؤلفه‌های اقتصادی، فرهنگی و قوانین و مقررات تأثیرگذار بر کیفیت حسابرسی است. در این تحقیق 66 عامل تأثیرگذار بر کیفیت حسابرسی را بر اساس روش دلفی احصاء گردید که طی مراحل مختلف 13 عامل از این عوامل را که به اذعان خبرگان حرفه از سطح تأثیرگذاری کمتری برخوردار بودند، کنار گذاشته شد و در نهایت 53 عامل، به‌عنوان عوامل اصلی شناخته شدند. در این پژوهش بر اساس عدد فازی قطعی شده، 10 عامل که وزن بیشتری از منظر تأثیرگذاری بر کیفیت حسابرسی داشتند، شناسایی گردید. مطابق یافته‌های این پژوهش، دو عامل «صلاحیت علمی و فنی حسابرسان» و «سطح حمایت حاکمیت از حرفه حسابرسی» بیشترین تأثیر را بر کیفیت حسابرسی داشته‌اند. سایر عوامل به ترتیب «استقلال و بی‌طرفی، تخصص سرپرست تیم حسابرسی در صنعت صاحبکار، ریسک دعاوی حقوقی، هوش هیجانی، سطح شفافیت اقتصادی در جامعه، فرهنگ پاسخ‌خواهی و رتبه‌بندی مؤسسات حسابرسی توسط نهادهای نظارتی» مهم‌ترین عوامل تأثیرگذار بر کیفیت حسابرسی هستند.